Eerdere artikelen: 17-07-10 Het neoliberale drama 01-07-10 Kirgizië: Geschiedenis van identiteiten 15-06-10 Schreeuw om aandacht van een loyale ambtenaar 05-06-10 De prinsbedelaar en de kindermoordenaars 29-05-10 Beste STEMGERECHTIGDE 26-05-10 Tweeverdieners die erbij willen horen 15-05-10 Raad vertilt zich aan de hulp 24-04-10 Gastvrij Nederland anno 2010 31-03-10 Repressie neemt toe in Rusland 27-03-10 Het individu versus de staat 19-03-10 'Poetin stap op!' 05-03-10 Gooise carrièrejagers veroveren De Pijp 23-02-10 Afghanistan: Gemilitariseerde hulp verkeerd besteed 18-02-10 Politieke onrust duurt voort in Oekraïne 11-02-10 De opkomst van een gargantueske staatskleptocratie 30-01-10 Keizer zonder kleren 27-01-10 Hoge en lage cultuur revisited 22-01-10 WRR neemt hulp op de schop 16-01-10 De laatste utopie van het Vrije Westen 06-01-10 Zestig keer zestig is een uur 31-12-09 Verschuivende Verantwoordelijkheden 25-12-09 Credo van een geboren wereldverbeteraar 12-12-09 De puzzel van West Point 05-12-09 RedRat, terug van weggeweest 14-11-09 Oorlog op het Internet 05-11-09 Media laten Balkenende te gemakkelijk wegkomen 27-10-09 Politiek moet nog wennen aan het burgerinitiatief 18-10-09 Populair Gezelschapsspel 12-10-09 De Nobele Obama 11-10-09 De oorlog van 3 biljoen 01-10-09 Charimarktlectuur: Geen boodschap aan de crisis 26-09-09 Danziger Vrijhaven: Status Aparte 20-09-09 Den Haag fouilleert maar wat 15-09-09 Motief aanslag Karst T. ongewis 12-09-09 Singer legt de armen aan het financieel infuus 09-09-09 RID richt vizier weer op Amsterdamse krakers 04-09-09 60 Jaar NAVO: van defensie- naar interventiemacht 22-08-09 Gekmakende bureaucratie 19-08-09 Een Belgische droom 16-08-09 'Shelter skelter' 09-08-09 Schiphol brandt door 07-08-09 Voedselproductie voorname oorzaak klimaatverandering 20-07-09 Het keurige protest van de participatie-elite 15-07-09 Spirituele politiek 12-07-09 Simon op weg naar weg (on his way to away) 07-07-09 Prins heeft bij de bank een goddelijke taak 03-07-09 Weerbare moslims 30-06-09 Nederland verkwanselt openbaarheid 27-06-09 Veel vrouwen bij protesten in Iran 16-06-09 Toekomst Lissabonverdrag in handen Duits hof 11-06-09 Op weg naar een gezonde economie 05-06-09 Nieuwe strijd om het IJmeer 29-05-09 Heleen Mees, strijdster tegen het rijk der machtelozen 22-05-09 Vreemdelingenbeleid Italië verontrust 19-05-09 Kleine Geschiedenis van de Moraal 09-05-09 Bananenrepubliek Leiden 03-05-09 De Culturele Evolutie 30-04-09 Nationalist mag geen dierenvriend zijn 26-04-09 'Voer actie tegen ontwikkelingshulp' 23-04-09 Red de havenloodsen 18-04-09 RVF: Aanzetten tot stadsguerrilla 13-04-09 De keizer en de astroloog 10-04-09 Proces oorlogsmisdadiger Scheungraber 04-04-09 'Wereld van Obama niet kernwapenvrij' 31-03-09 'Dierenactivist is geen terrorist' 27-03-09 Het Europees mandaat van Els de Groen 24-03-09 Verheerlijking van de oorlog 20-03-09 Slimme energiemeter schendt privacy 17-03-09 Leven achter tralies 12-03-09 Het HCZ-gebouw zit al vol 08-03-09 Hond Vla luidde drama Vrankrijk in 05-03-09 Afscheid van een stadssjamaan 03-03-09 Stop gratis 'meidenprik' 02-03-09 Het spel om de knikkers 27-02-09 Krakers met groen-zwarte vingers 24-02-09 Pleidooi voor verzoening met Aboriginal-stam 21-02-09 Bedrijven in dienst van de Israëlische bezetter 17-02-09 Pessimist tegen wil en dank 10-02-09 Raad van State kraakt wetsvoorstel kraakverbod 07-02-09 Sublieme Digitale Sensatie 30-01-09 We beveiligen ons suf en schieten er niets mee op 27-01-09 Vrankrijk: Lichtpunt bij gedwongen sluiting 24-01-09 België voedt militaire industrie Israël 20-01-09 Richtingenstrijd onder Obama voortgezet 18-01-09 Linkse kritiek op moslimfundamentalisme groeit 10-01-09 De Achterhuisdoctrine 05-01-09 Russisch gasconflict draait om meer dan dollars 04-01-09 Europa de straat op voor Palestijnse zaak Archief 2008 Archief 2007 Archief augustus - december 2006 Archief januari - juli 2006

In sociaal-wetenschappelijke rapporten wordt het menselijke aspect geabstraheerd en tot proces gemaakt. Voor beleidsmakers zijn moeilijke politieke beslissingen hierdoor eenvoudiger te nemen. Het onderzoek naar Maatwerk First toont dit aan.

door Nanda van Oo

Het vertrouwen neemt toe en de economie herstelt zich geleidelijk. Volgens het Centraal Planbureau is alleen in 2010 nog oplopende werkloosheid te verwachten als gevolg van de crisis. Er zit wel een addertje onder het gras. Sinds 2006 is de duur van een WW-uitkering bekort. Dat betekent dat in 2010 zo'n 150.000 mensen als gevolg van de crisis geen recht meer hebben op WW. Ze komen dan in de bijstand terecht waar men te maken krijgt met Work First.

Work First (WF) is de verzamelnaam voor projecten waarbij de baanloze direct aan het werk wordt gezet. Direct wil zeggen zo snel mogelijk na de aanvraag voor een bijstandsuitkering. Work First is dus speciaal voor mensen die een uitkering van de gemeente aanvragen, en niet voor mensen met een WW- of andere UWV-uitkering.

Draaideurklanten

Hoe effectief is Work First? De onafhankelijke toezichthouder op het beleid, werk en inkomen (IWI) publiceerde onlangs samen met Divosa, de vereniging van managers van sociale diensten, het rapport Maatwerk First als vervolg op Work First Werkt.

Het onderzoek is bekend bij de Koninklijke Academie van Wetenschappen, de organisatie die toeziet op de kwaliteit van wetenschappelijk onderzoek. De onderzoeksperiode is van oktober 2008 tot september 2009, men heeft effecten van de crisis enigszins kunnen meenemen.

Ondanks lichte daling is er volgens de onderzoekers sprake van succes. In Maatwerk First kwam 38 procent weer aan het werk, minder dan de 45 procent in Work First Werkt, maar dat wordt veroorzaakt doordat WF is uitgebreid met langdurig werklozen. Bij nadere lezing blijkt dat verschillende groepen door elkaar lopen die de cijfers vertekenen. In deze periode zaten ook deelnemers die als gevolg van de crisis werkloos raakten en snel uitstroomden. Deze groep staat dicht bij de arbeidsmarkt en heeft geen WF nodig.

Volgens het onderzoek bestaan er 'twee typen draaideurklanten' terwijl 'bij 48 procent van projecten men niet kan inschatten wat het aandeel is van de groep die uitstroomt en weer terugvalt in WWB' (p23). Een grote groep circuleert dus in de 'trajectcarrousel'. 'Uitstroom naar werk is een te beperkte maat om effectiviteit te meten', zo rapporteren de onderzoekers verder. 'Work first levert bijdrage aan de persoonlijke ontwikkeling van klanten' (p58).

Wegredeneren van mensen

Zoals in de meeste sociaal-wetenschappelijke rapporten verdwijnt in Maatwerk de menselijke maat in tabellen en statistische berekeningen. De centrale termen wijzen in de richting voor wie het is bedoeld: dat zijn niet mensen die de pech hebben werkloos te zijn geraakt, maar de beleidsmakers.

Meest gebruikte termen: 'klant', 303 keer genoemd en 'benchmark' 91 keer. De bestuurskundige term 'benchmark' betekent 'ijkingskader om prestaties van systemen te vergelijken'. Met 'systemen' worden de mensen bedoeld die slachtoffer werden van de onverantwoorde risico's in de financiële sector en de mensen die onbemiddelbaar zijn door ziekte of leeftijd.

WF is verplicht, wanneer iemand weigert volgt een sanctie. In Work First Werkt wordt aan de orde gesteld dat WF is bedoeld als afschrikking. In Maatwerk wordt het begrip 'verplicht' slechts eenmaal gebruikt en 'sanctie' wordt een keertje genoemd, maar gebagatelliseerd.

Wie echter de stroom reacties leest op website De Muur (2008), rapporten van Ombudsmannen en de klachten van de Bijstandsbond kent, weet dat dreigen met sancties actueel is. In Maatwerk wordt dat niet beschreven, maar is wel belangrijk voor de antwoorden op de vragenlijst. Die worden gemeten waarna een wetenschappelijke uitspraak volgt. 

Sociaal wenselijke antwoorden

Wanneer iemand met een gezondheidsklacht naar het ziekenhuis of de GGZ gaat, wordt de persoon in kwestie gevraagd een vragenlijst in te vullen om de klacht in beeld te krijgen. Men kan aannemen dat de antwoorden een betrouwbaar beeld geven, want men wil immers verlost worden van de klacht. Wanneer iemand wordt benaderd door een uitkeringsinstantie om een vragenlijst in te vullen, is de kans groot dat vanwege angst voor sancties sociaal wenselijke antwoorden worden gegeven.

In Maatwerk wordt beweerd dat ruim de helft van de respondenten tevreden is. Nergens wordt echter, zoals gebruikelijk, in een procedure beschreven hoe de respondenten benaderd zijn. Er wordt opgemerkt dat de deelname anoniem was en vrijwillig, maar het blijkt dat de uitkeringsinstantie de klanten benaderde en de lijsten naar hun huisadres heeft gestuurd.

Een uitkeringsinstantie wordt door veel mensen gezien als een intimiderende organisatie en niet iedereen zal zich vrij hebben gevoeld om te weigeren. Dat is van belang, er wordt namelijk gevraagd naar tevredenheid over de begeleiding in WF. Menig antwoord zal voorspelbaar zijn en heeft dus wetenschappelijk weinig waarde. 

Creatief boekhouden

Sinds invoering van de wet Wet Werk en Bijstand in 2004 mogen gemeenten het geld dat overblijft van bijstandsuitkeringen houden. Mensen die een uitkering aanvragen, komen in een WF-traject en hun uitkering wordt omgezet in bijvoorbeeld een stagevergoeding, dat wil zeggen inkomen op niveau van een uitkering. In 88 procent van de gemeenten is WF ingevoerd en in geval van oplopende werkloosheid in 2010 zal dat gunstig zijn.

Maatwerk heeft onderzoek gedaan in 31 gemeenten. Amsterdam behoorde daar weliswaar niet toe maar kan als voorbeeld dienen, omdat WF hier is ingevoerd. De hoofdstad kampt al jaren met slecht bestuur. De twee meest vooraanstaande musea, het Rijksmuseum en Stedelijk museum, zijn al jaren gesloten als gevolg van mismanagement en het is onbekend wanneer de schatkamers zullen openen.

Ook kampt de stad met het debacle van de Noord/Zuidlijn en de fiasco's op de Zuidas. Het bestuur is niet capabel om deze geldverslindende projecten naar zich toe te trekken. Het rapport Maatwerk First zal bijdragen om de kosten van de werkloosheid als gevolg van de crisis enigszins in bedwang te houden. Zo zijn er meer gemeenten die hun financiële problemen door mismanagement af zullen wentelen op de zwakste groepen.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Geef je mening:

nn - April 23, 2010 - 08:26 am
23 april 2010 VICTORIE ! De " schoonmakers "hebben hun 0,20 cent er bij en nog wat meer zelfs. Daar voor was de DE LANGSTE STAKING SINDS 1933 NODIG !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
De mensen onder aan de piramide de loonslaven de afhankelijken van bedeling " uitkering " de " schoonmakers " .................zijn hun problemen die voortkomen uit.........machtsongelijkheid om eens wat te noemen zijn hun problemen nu opgelost ? Ik dacht het niet.
Ik blijf er bij : RUIM JE EIGEN TROEP OP ! ER IS EN WAS GEEN SOLIDARITEIT. KANKERPITTEN HOEREN ZONEN DIE ALLEEN MAAR KONDEN KANKEREN DAT HET ZO " VIES " WAS OP TREIN STATIONS. Jullie zijn zelf vies. Dan die mensen die uit nood een beroep moeten doen op Bijstand en in Workfirst terecht komen of te wel dwangarbeid. Als je dan vervolgens terechte eisen durft te stellen kan je naar de voedsel en daklozen hulp terwijl je uitgesloten bent van betaald werk en uitgeslten blijft. Ik schrijf uit eigen ervaring.
De mens is de mens een wolf. Ik heb mijn conclusies getrokken.

nn - April 18, 2010 - 04:31 pm
Ik vraag me af of ORGANIZING zoals bij schoonmakers mogelijk
is bij de zogenaamde leer werk bedrijven als PASWERK en PANTAR.
Er is grote verdeeldheid tussen de WSW 'ers die een CAO hebben
en vaak een veel hoger inkomen dan Bijstanders en de Bijstanders die in de Leer werk bedrijven zijn in het kader van WORKFIRST.
Ze worden tegen elkaar uitgespeeld. Verder is er angst onder de Bijstanders en ik heb dat zelf meegemaakt verraad openlijk zelfs.
Je wordt verraden door " collega's " waar je bij staat bij de " groepsleiding ". Met name als je als Bijstander tijdens het " lichte montage werk " de problemen rond inkomen en werk probeert te bespreken. Verder lopen er nog types met een werkstraf rond ex
gedetineerden waar onder verkrachters ( ex ) junks.
Probeer daar maar eens een staking mee van de grond te krijgen.

Nanda van Oo - January 03, 2010 - 08:32 am
@Maarten
Ik denk niet alleen ZZP’ers (freelancers), dat is wel de grootste groep, maar er komen ook mensen uit de bouw (die te oud zijn) in de bijstand terecht en personeel van toeleveringsbedrijven en mensen uit het midden en kleinbedrijf. Ze krijgen te maken met de strafmaatregel Work First, ontstaan uit de filosofie Eigen-Schuld-Dikke-Bult.

En Haagse politici blijven maar stug dat verhaal vertellen over Eigen Verantwoordelijkheid (oftewel Eigen-Schuld-Dikke-Bult) en zullen even geloofwaardig zijn als Dick Scheringa (het zigeunermeisje met traan van de financiële wereld).

Om nog een meerderheid zonder PVV te krijgen zullen minstens vier partijen in 2011 een coalitie moeten gaan vormen (als het er niet vijf zijn).

Maarten - January 02, 2010 - 11:23 am
De ZZP'er vormt het stootkussen waardoor de werkloosheid niet al te abrupt stijgt. Iets van die strekking waren de trotse woorden van een of andere econoom over onze geweldige flexibele economie. Wat hij werkelijk zei: laat ze maar lijden die sukkels. Het begrip Zelfstandige Zonder Personeel is bedacht om werkgevers te ontzien van sociale lasten, en nu kunnen die ZZP'ers ook wel zonder uitkering. De ontmanteling van de verzorgingsmaatschappij is volstrekt aan het doorschieten, dankzij de mensen die de verzorgingsmaatschappij als het probleem zien (Mensen die geen belasting willen betalen).

.

Naar boven

Naar homepage