In Italië is deze maand een wetsontwerp goedgekeurd dat illegale immigratie tot een misdaad maakt. De schuld voor die nefaste afglijding ligt niet alleen bij 's lands barokke politieke klasse, maar ook bij een samenleving die gretig excuses opdist voor haar almaar uitgesprokener racisme.

door Lode Delputte

Onder luid protest van de linkse oppositie heeft de rechtse meerderheid in het Italiaanse parlement onlangs een pakket maatregelen goedgekeurd ter versterking van het zeer polemische pacchetto sicurezza, een wetgevend project dat immigratie, misdaad en veiligheid onder één noemer brengt.

Het pakket is op maat gesneden van de Lega Nord, de machtige, xenofobe coalitiepartner van Silvio Berlusconi en diens eveneens erg rechtse Popolo della Libertà (PdL). Zelf heeft dat laatste sinds kort de postfascistische Alleanza Nazionale in zijn rangen opgenomen.

Met de drie amendementen die goedgekeurd zijn, en waaraan Berlusconi een vertrouwensstemming koppelde om gerommel binnen de meerderheid te vermijden, ziet alvast de Lega haar oude verlanglijstje beantwoord.

Illegale immigratie wordt een met onbetaalbare geldboetes bestrafbaar delict; mensen zonder papieren krijgen geen enkele toegang meer tot administratieve diensten en kunnen pakweg hun kinderen niet meer op officiële scholen inschrijven; burgers die woningen verhuren aan sans-papiers (mensen zonder verblijfsdocument) of hen onderdak verschaffen, hangen celstraffen tot drie jaar boven het hoofd en de zeer bekritiseerde burgerwachten, die 'onregelmatigheden' aan de politie signaleren, worden voor het volle pond gelegaliseerd.

Alleen met haar poging om leraren, artsen, verplegers, straathoekwerkers en andere sociale beroepen te verplichten illegale migranten bij de overheid aan te geven - te verklikken dus - ving de Lega bot.

Apartheidsstelsel

Italië racistisch? Ho maar. Ondanks het even terechte als uitgesproken protest van de oppositie, van mensenrechtenorganisaties, van de katholieke kerk en van grondwetspecialisten, pakten regeringsgezinde media de voorbije dagen met commentatoren internationaal recht uit die stelden dat de door het kabinet genomen maatregelen niet strijdig zijn met de internationale en EU-regelgeving voor migranten, asielzoekers en vluchtelingen.

Bovendien, zo luidt een gretig opgevoerde rechtvaardiging, ligt Italië dichter bij Noord-Afrika en de Balkan dan welk West-Europees land ook, waardoor het kwetsbaarder heet - zie Lampedusa - en van niemand lessen wil krijgen.

In 's lands zeer om familiewaarden en religie bekommerde publieke opinie blijft intussen de diffuse overtuiging overeind dat Italië nog steeds een moreel geweten heeft. Als zelfs voormalig fascist, oud-Alleanzaleider en kamervoorzitter Gianfranco Fini de regering al oproept om "de excessieve propaganda tegen de migranten" een halt toe te roepen, dan zijn we toch in veilige handen?

Als de complete natie haar verontwaardiging uitschreeuwt over het voorstel van het vroegere EU-parlementslid en Milanese Legapoliticus Matteo Salvini om een apartheidsstelsel uit te werken voor de stedelijke metro, is haar democratische weerbaarheid dan niet bewezen?

Gescheiden metrostellen

In de aanloop naar de parlementaire zitting van 11 mei wou 'edelachtbare' Salvini, in het verleden bijvoorbeeld niet te beroerd om de Roma met ratten te vergelijken, gescheiden metrostellen invoeren voor Milanese burgers. "Slecht opgevoed en onsympathiek" als het heerschap migranten en sans-papiers noemde, zouden die laatsten de metro "onaangenaam" maken.

Geen paniek evenwel. De storm van protest, gevolgd door het verzoek van de partijleiding van Lega dat Salvini "twee dagen zijn mond zou houden", moesten volstaan voor wie bang was dat Italië zou teruggrijpen naar de Mussoliniaanse wetten uit de jaren '30.

De eer was weer gered, het geweten opnieuw gesust, het stereotype hard gemaakt dat Italiaanse politiek nu eenmaal in de eerste plaats theater is, altijd met een korreltje zout moet worden genomen en bomvol kleurrijke, lichtvoetige of frivole figuren zit - de populaire simpaticone Silvio Berlusconi niet in de laatste plaats.

Helaas, de werkelijkheid is tragisch anders. Zo leek Italië half mei haast opgelucht toen de marine erin geslaagd was honderden bootvluchtelingen, vrouwen en kinderen inbegrepen, naar de Libische kusten terug te drijven. Wie de positieve reacties op tv zag, kon niet anders dan besluiten dat het geweld van een dergelijke beleidsdaad de geesten niet langer beroert.

Dat samenlevingsfrustratie, eigenbelang en toekomstvrees miljoenen Italianen de ogen doet sluiten voor mensen die, gejaagd door armoede, oorlog en geweld, een beter leven zoeken en huilend, smekend zelfs, om hulp en kansen vragen. Kansen die Berlusconi, de parlementaire meerderheid en de kiezers die hem in het zadel hielpen, hun niet langer willen bieden, en nu zelfs actief willen ontnemen.

Apert racisme

Want dat is het maar net: in een democratie heeft elk volk de leiders die het verdient. De schuld voor Italië's nefaste afglijding ligt niet alleen bij de politieke klasse, maar bij een samenleving die onderhuids en apert racisme steeds vaker als aanvaardbaar, indien zelfs niet normaal beschouwt.

Voeg er - met de Europese verkiezingen in aantocht - de electorale kalender aan toe en Berlusconi's pogingen om enerzijds zijn peilingsgevoelige huwelijksperikelen te doen vergeten, anderzijds niet onder te doen voor de Lega Nord, en daar ligt het resultaat: een vrijbrief voor legale en officieel aangemoedigde vreemdelingenhaat.

De tijd dat Europa daarover zijn stem liet horen - zie wijlen Jörg Haider en de Oostenrijkse crisis – lijkt intussen heel ver achter ons te liggen.

Lode Delputte is redacteur buitenland bij het Belgische dagblad
De Morgen, waar dit commentaar uit afkomstig is.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Geef je mening:

, - November 12, 2009 - 06:04 pm
.

S. - May 24, 2009 - 08:36 pm
Hoeven wij iets anders te verwachten van Italie? Berlusconi is een gelegaliseerde fascist, en een chauvinist bovendien.
En Harke, ik vind jouw houding erg haatdragend. je kan de Afrikanen het niet verwijten dat zij ergens anders een beter leven proberen te zoeken. ik zeg niet dat europese regeringen een hoop geld moeten gaan uitgeven aan mensen die geen europese burgers zijn, maar om nou automatisch criminelen van ze te maken duwt ze in een hoek waar de regeringen ze juist uit moeten proberen te houden. zo creeer je een onderklasse, die mensen willen ook gewoon werk hebben, het zijn echt niet allemaal kille oplichters en schurken.

Harke - May 23, 2009 - 02:43 pm
Niet iedereen hoeft in Europa te wonen. Niet elke immigrant mag op de zak leven van het gastland. De illegale immigranten braken de wet en moeten voor de kwalijke gevolgen opdraaien, niet de Italianen.

.

Naar boven

hghg