1ddRavagedigitaal 3 maart 2009dPrint deze pagina

Eerdere artikelen:

23-07-11
'Dylan is gek'
09-07-11
Rietveld studenten imponeren
28-06-11
De Navo-oorlog in Libië: desastreus, illegaal en mislukt
04-06-11
Geef games niet de schuld
21-05-11
Is cultureel verweer wenselijk?
04-05-11
Stenografen van de macht
17-04-11
Waar Abraham de mosterd haalt
01-04-11
Rust en frust langs de kust
04-03-11
ĎEvacuatieí Nederlander in LibiŽ verkiezingsstunt?
23-02-11
Dagen van dicatator Khadafi zijn geteld
22-02-11
Captain Beefheart / Don Van Vliet (1941-2010)
01-02-11
Afghanistan in gerommeld!
30-01-11
Beelden van bezetting
18-01-11
Goededag meneer Cohen
13-01-11
Britse agent was zes jaar activist
02-01-11
De oorsprong van de geitenneuker
28-12-10
Twitteren op de vulkaan
21-12-10
De wereld na WikiLeaks' Cablegate
08-12-10
Lennon komt weer tot leven
04-12-10
Elektroshock voor verwarde politici
30-11-10
Media dienen Wikileaks te wikken en wegen
23-11-10
Werkt Google voor jou of werk jij voor Google?
09-11-10
Versoepelde Tabakswet een nog groter gedrocht
28-10-10
Slagveld Uruzgan
21-10-10
Zoektocht naar ťchte hulp
05-10-10
Zwarte Blok slaat de plank mis
27-09-10
Een goed georganiseerde leugen
14-09-10
Geachte heer Hirsch Ballin,
02-09-10
Oorlog als er vrede dreigt
30-08-10
'Media leiden aan Ninja Turtle-syndroom'
24-08-10
Clash oude en nieuwe media
20-08-10
Wij zijn de (kwaliteits)media spuugzat!
12-08-10
Moratorium bepleit voor verarmd uranium
06-08-10
Censuur in Nederland
17-07-10
Het neoliberale drama
01-07-10
KirgiziŽ: Geschiedenis van identiteiten
15-06-10
Schreeuw om aandacht van een loyale ambtenaar
05-06-10
De prinsbedelaar en de kindermoordenaars
29-05-10
Beste STEMGERECHTIGDE
26-05-10
Tweeverdieners die erbij willen horen
15-05-10
Raad vertilt zich aan de hulp
24-04-10
Gastvrij Nederland anno 2010
31-03-10
Repressie neemt toe in Rusland
27-03-10
Het individu versus de staat
19-03-10
'Poetin stap op!'
05-03-10
Gooise carriŤrejagers veroveren
De Pijp
23-02-10
Afghanistan: Gemilitariseerde hulp verkeerd besteed
18-02-10
Politieke onrust duurt voort in OekraÔne
11-02-10
De opkomst van een gargantueske staatskleptocratie
30-01-10
Keizer zonder kleren
27-01-10
Hoge en lage cultuur revisited
22-01-10
WRR neemt hulp op de schop
16-01-10
De laatste utopie van het Vrije Westen
06-01-10
Zestig keer zestig is een uur
31-12-09
Verschuivende Verantwoordelijkheden
25-12-09
Credo van een geboren wereldverbeteraar
12-12-09
De puzzel van West Point
05-12-09
RedRat, terug van weggeweest
14-11-09
Oorlog op het Internet
05-11-09
Media laten Balkenende te gemakkelijk wegkomen
27-10-09
Politiek moet nog wennen aan het burgerinitiatief
18-10-09
Populair Gezelschapsspel
12-10-09
De Nobele Obama
11-10-09
De oorlog van 3 biljoen
01-10-09
Charimarktlectuur: Geen boodschap aan de crisis
26-09-09
Danziger Vrijhaven: Status Aparte
20-09-09
Den Haag fouilleert maar wat
15-09-09
Motief aanslag Karst T. ongewis
12-09-09
Singer legt de armen aan het financieel infuus
09-09-09
RID richt vizier weer op Amsterdamse krakers
04-09-09
60 Jaar NAVO: van defensie- naar interventiemacht
22-08-09
Gekmakende bureaucratie
19-08-09
Een Belgische droom
16-08-09
'Shelter skelter'
09-08-09
Schiphol brandt door
07-08-09
Voedselproductie voorname oorzaak klimaatverandering
20-07-09
Het keurige protest van de participatie-elite
15-07-09
Spirituele politiek
12-07-09
Simon op weg naar weg (on his way to away)
07-07-09
Prins heeft bij de bank een goddelijke taak
03-07-09
Weerbare moslims
30-06-09
Nederland verkwanselt openbaarheid
27-06-09
Veel vrouwen bij protesten in Iran
16-06-09
Toekomst Lissabonverdrag in handen Duits hof
11-06-09
Op weg naar een gezonde economie
05-06-09
Nieuwe strijd om het IJmeer
29-05-09
Heleen Mees, strijdster tegen het rijk der machtelozen
22-05-09
Vreemdelingenbeleid ItaliŽ verontrust
19-05-09
Kleine Geschiedenis van de Moraal
09-05-09
Bananenrepubliek Leiden
03-05-09
De Culturele Evolutie
30-04-09
Nationalist mag geen dierenvriend zijn
26-04-09
'Voer actie tegen ontwikkelingshulp'
23-04-09
Red de havenloodsen
18-04-09
RVF: Aanzetten tot stadsguerrilla
13-04-09
De keizer en de astroloog
10-04-09
Proces oorlogsmisdadiger Scheungraber
04-04-09
'Wereld van Obama niet kernwapenvrij'
31-03-09
'Dierenactivist is geen terrorist'
27-03-09
Het Europees mandaat van Els de Groen
24-03-09
Verheerlijking van de oorlog
20-03-09
Slimme energiemeter schendt privacy
17-03-09
Leven achter tralies
12-03-09
Het HCZ-gebouw zit al vol
08-03-09
Hond Vla luidde drama Vrankrijk in
05-03-09
Afscheid van een stadssjamaan
03-03-09
Stop gratis 'meidenprik'
02-03-09
Het spel om de knikkers
27-02-09
Krakers met groen-zwarte vingers
24-02-09
Pleidooi voor verzoening met Aboriginal-stam
21-02-09
Bedrijven in dienst van de IsraŽlische bezetter
17-02-09
Pessimist tegen wil en dank
10-02-09
Raad van State kraakt wetsvoorstel kraakverbod
07-02-09
Sublieme Digitale Sensatie
30-01-09
We beveiligen ons suf en schieten er niets mee op
27-01-09
Vrankrijk: Lichtpunt bij gedwongen sluiting
24-01-09
BelgiŽ voedt militaire industrie IsraŽl
20-01-09
Richtingenstrijd onder Obama voortgezet
18-01-09
Linkse kritiek op moslimfundamentalisme groeit
10-01-09
De Achterhuisdoctrine
05-01-09
Russisch gasconflict draait om meer dan dollars
04-01-09
Europa de straat op voor Palestijnse zaak


Archief 2008


Archief 2007

Archief augustus - december 2006


Archief januari - juli 2006


Maandag is de overheid op achttien plaatsen in Nederland begonnen met het vaccineren van meisjes tegen baarmoederhalskanker. Volgens Peter de Kort is het ethisch maar ook financieel onverantwoord deze vaccinatie gratis aan te bieden.


door
Peter de Kort

Ruim 380.000 meisjes tussen de dertien en zestien jaar zijn opgeroepen voor de zogenaamde inhaalcampagne. In een half jaar kunnen de meisjes drie prikken halen die nodig zijn om zich grotendeels te beschermen tegen de ziekte. Vanaf september dit jaar krijgen alle meisjes vanaf twaalf jaar het vaccin tegen baarmoederhalskanker toegediend.

Vrouwen krijgen baarmoederhalskanker na een infectie met het humaan papillomavirus (HPV). Er bestaan ruim honderd typen van dit virus, maar die kunnen niet allemaal kanker veroorzaken. Het vaccin zou werkzaam zijn tegen twee typen van het virus, die samen verantwoordelijk zijn voor 70 procent van alle gevallen van baarmoederhalskanker.

Foutieve voorlichting

Met het gratis vaccinatieprogramma hoopt de overheid het huidige jaarlijkse sterftecijfer van circa 200 door baarmoederhalskanker op termijn te halveren. Dit lijkt een grote vooruitgang, ware het niet dat op dit moment alleen is vastgesteld dat het vaccin een HPV-infectie kan tegengaan, zonder dat is bewezen dat een virus de oorzaak is van baarmoederhalskanker.

De overheid licht de bevolking verkeerd voor door op internet en bij de schriftelijke oproepen te beweren dat het vaccin baarmoederhalskanker voorkomt. Opmerkelijk daarbij is dat een gratis vaccinatie voor jongens er niet inzit, met het argument dat er geen bewijs is dat het vaccin jongens beschermt tegen HPV.

Minister Klink besloot de vaccinatie gratis aan te bieden door het advies van de Gezondheidsraad die berekende dat het uiteindelijk leidt tot een jaarlijkse vermindering van circa 100 doden. Op voorwaarde dat minimaal 85 procent meedoet en het vaccin het hele leven minimaal gemiddeld 90 procent bescherming geeft tegen de twee types HPV.

Uit onderzoek blijkt dat als je al besmet bent met deze types HPV, een vaccinatie geen zin heeft. De overheid ziet desondanks helaas af van een HPV-controle, waardoor sowieso duizenden meisjes voor niets de prikken krijgen, zich onterecht deels beschermd voelen en onnodig blootstaan aan eventuele ernstige bijwerkingen van de prikken.

Slachtoffers

Maar de gevolgen van onterecht prikken kunnen nog groter zijn bij een aantal van de meisjes die al eerder met Gardasil zijn gevaccineerd. In 2008 heeft namelijk de Amerikaanse Food en Drugs Administration (FDA) berekend dat meisjes die al besmet zijn met HPV en toch dit vaccin toegediend krijgen 44,6 procent meer kans maken op de voorstadia van baarmoederhalskanker.

Verder heeft dit vaccin met name in de VS al vrij direct na vaccinatie tot tientallen doden, honderden gevallen van ernstige verlammingsverschijnselen en vele miskramen geleid. Dit moet genoeg aanleiding voor de Nederlandse regering zijn, sowieso de toelating van Gardasil serieus te heroverwegen.

Voor het Rijksvaccinatieprogramma heeft minister Klink gekozen voor Cervarix, een middel dat pas op de markt is en waar mede daardoor nog weinig bekend is over de negatieve bijwerkingen. De overheid neemt een groot risico als ze ervan uitgaat dat dit vaccin bij besmette meisjes niet vergelijkbare bijwerkingen heeft of meent dat de consequenties ervan te verwaarlozen zijn.

Het gaat namelijk over grote aantallen. Want doordat HPV-besmetting niet altijd door seksueel contact wordt overgebracht en zelfs al bij kleuters is aangetoond, is de aanname van minimaal 1 procent besmetting bij twaalfjarigen plausibel. Dit jaar worden dan, bij 85 procent opkomst, 3.825 meisjes gevaccineerd die daardoor misschien juist onnodig meer risico lopen op in ieder geval de voorloperletsels, zonder dat ze er zelf nota bene weet van hebben.

HPV-test

Het is aannemelijk dat het aantal dit jaar aanzienlijk hoger is, onder meer omdat veel van de meisjes van 13 tot 16 jaar al regelmatig seksueel contact hebben gehad. Door nu geen HPV-test aan te bieden en te verplichten, is uitermate onverstandig. Bovendien is, als zo'n test nu niet verplicht wordt, in de toekomst het nog moeilijker bewijsbaar of een vaccin eventueel werkt, omdat dan niet duidelijk is welke kinderen reeds besmet waren voor zij de vaccinatie kregen.

Momenteel zijn niet voor niets de meeste wetenschappers van mening dat het vaccin nog in de experimentele fase zit en vinden zij het opnemen van het vaccin in het vaccinatieprogramma niet noodzakelijk. Zeker in Nederland waar we samen met Finland de laagste sterftecijfers hebben, is een positief effect discutabel.

Tot een zelfde conclusie komen ook onder meer prof. dr. Habbema en drs Kok die in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde in het najaar van 2008 korte metten maken met het advies van de Gezondheidsraad om een HPV-vaccinatie op te nemen in het Rijksvaccinatieprogramma. Zij concluderen dat door de Gezondheidsraad bekeken zeven criteria er vijf onvoldoende scoren en het daarom beter is een HPV-vaccin voorlopig niet gratis aan te bieden.

Helaas is er te weinig politieke aandacht voor dit uitmuntende commentaar geweest en zitten we nu met een voldongen feit. Maar ook als er een HPV-test wordt verplicht en inderdaad sommige HPV-types kanker veroorzaken en dit vaccin een aantal jaren bijna 100 procent bescherming geeft, dan is het nog zeer de vraag of het verstandig is deze vaccinatie gratis te verstrekken.

Effect nul

Het belangrijkste argument van de Gezondheidsraad dat door vaccinatie jaarlijks honderd vrouwen over op termijn minder sterven aan baarmoederhalskanker klopt namelijk niet. Ten eerste wordt dit aantal theoretisch pas min of meer gehaald over circa 55 jaar als continu bij vrouwen tot hun 71ste jaar een goede dekkingsgraad is verwezenlijkt.

De komende tien tot vijftien jaar is het effect zo goed als nul. Tot 2064 betekent dat dus, indien het vaccin werkt, een gemiddelde vermindering van het aantal doden van 50 per jaar. Maar het cijfer is met name onzinnig, omdat de Gezondheidsraad ervan uitgaat dat het sterftecijfer al die jaren stabiel blijft.

Het RIVM verwacht de komende jaren wel een daling. Door betere behandelmethoden en screening daalde namelijk tussen 1980 en 2005 het aantal doden met 51 procent. Als deze trend zich voortzet, vermindert over vijfentwintig jaar zonder vaccinatie het aantal doden al van circa 200 nu, met 100 in 2034. Na 55 jaar kan dit een daling van 80 procent betekenen in 2064, wat het aantal doden dan reduceert tot 40. Het aantal levens dat theoretisch gered wordt met een vaccin is hierdoor uiteindelijk circa de helft daarvan, dus twintig in 2064 en gemiddeld van 2009 tot 2064 jaarlijks tien levens.

De significante vermindering zonder vaccinaties is haalbaar, omdat je ervan uit kunt gaan dat de komende jaren de screening en de behandeling van de ziekte verbetert. Op korte termijn kun ook je veel meer bereiken door de 30 procent die nu geen uitstrijkje laat maken, te activeren te komen of hun een zelftest aan te bieden. In combinatie met vijf jaar eerder beginnen met het afnemen van een uitstrijkje en betere voorlichting hoe je een betere weerstand opbouwt, levert nog sneller meer resultaat op.

Rookgedrag

Het stimuleren van een gezondere levenswijze is ook belangrijk. Als je de jeugd duidelijk maakt dat roken op zijn minst de kans op baarmoederhalskanker met 50 procent vergroot, kan het niet beginnen of ophouden met roken zelfs een positieve invloed hebben op het verminderen van ook andere vormen van kanker en hartaandoeningen.

Maar er is nog een belangrijk negatief aspect dat onvoldoende is meegewogen in de discussie van wel of niet vaccineren. Elk veiligheid- of gezondheidsmaatregel leidt bij de burger tot het nemen van grotere risico's. Dit effect wordt dikwijls schromelijk onderschat. Zo blijkt bijvoorbeeld dat mensen die een (anti)slipcursus hebben gevolgd, dusdanig meer risico nemen dat ze minstens 12 procent meer slipongelukken maken dan mensen die niet zo'n cursus hebben gevolgd.

Bij vaccinaties speelt gedragsverandering een belangrijkere negatieve rol als het tegen een ziekte is waar menselijk gedrag ook de ziekte voor een groter deel kan veroorzaken of voorkomen. In Sri Lanka bleek bijvoorbeeld eind vorige eeuw dat mensen die de choleraprik hadden gehad, die iets meer bescherming geeft dan de HPV-prik, toch eerder cholera kregen dan de mensen die niet waren geprikt. Nader onderzoek wees uit dat dit kwam omdat de gevaccineerde groep aanzienlijk minder risicomijdend gedrag vertoonde.

Het Huisartsengenootschap schreef in het Medisch Contact in november 2008 een kritisch artikel over het nut van een HPV-vaccin. Zij waren onder andere bang dat het mogelijke positieve effect van de prik averechts kan uitvallen, omdat meisjes minder snel een uitstrijkje laten maken als ze al gevaccineerd zijn. (PDF)

Onveilige seks

Maar er treden meer negatieve neveneffecten op. Men zal ook eerder geneigd zijn onbeschermd te vrijen, terwijl een condoom tot 70 procent bescherming geeft tegen alle HPV-virussen. Een aanwijzing dat onveiliger vrijen een plausibel gevolg is, is het feit dat sinds het aidsvirus redelijk onder controle is, onder homoseksuelen het onbeschermd vrijen aanzienlijk is toegenomen.

Als eenzelfde gedragsverandering zich bij de gevaccineerde vrouwen (en de mannen) gaat openbaren, worden zij ook eerder ge√Įnfecteerd door de andere HPV-virussen, hebben zij ook een grotere kans op geslachtsziekten en neemt het aantal ongewenste zwangerschappen en abortussen toe.

Het eventuele positieve effect van een goed werkend vaccin van gemiddeld tien doden per jaar minder, wordt hierdoor weggevaagd. De kans is groot dat uiteindelijk de balans extreem negatief doorslaat is, zeker als HPV-ge√Įnfecteerde meisjes, die nu worden gevaccineerd, daardoor eerder baarmoederkanker krijgen.

Het is daarom ethisch maar ook financieel onverantwoord deze vaccinatie gratis aan te bieden. Als de regering toch deze heilloze weg voortzet, zullen de komende tien jaar de vaccinatie- plus overheadkosten vermoedelijk gemiddeld jaarlijks ruim 30 miljoen euro bedragen.

Hoge kosten

Tot nu toe is een langdurige bescherming tegen HPV niet aangetoond. Als elke tien jaar herhalingsprikken nodig zijn, verdubbelen de kosten en verviervoudigen de kosten over dertig jaar. Na 55 jaar hebben de vaccinaties dan totaal circa 5,4 miljard gekost als de prikken in die periode tijd amper duurder worden en het geboortecijfer niet daalt.

Als baarmoederhalskanker rond 2065 nagenoeg niet meer voorkomt en men dan pas ook stopt met vaccineren, dan is er om een leven te redden gemiddeld 10 miljoen euro uitgegeven als de injecties goed werken, er geen lichamelijke nadelen aan kleven en er geen negatieve gedragsverandering plaatsvindt. Bij een kostenverhoging van jaarlijks circa drie procent en geen herhalingsprikken zijn de kosten overigens in totaal circa 4 miljard euro eind 2064.

Dit geld kan natuurlijk veel beter worden gebruikt om op andere wijzen wel aantoonbare gezondheidswinst na te streven, ook bij andere ziekten. Het beste is daarom dat de overheid zo snel mogelijk de 'meidenprik' uit het Rijksvaccinatieprogramma haalt, Gardasil definitief verbiedt en correcte informatie geeft over de bewezen effectiviteit van de prik en de mogelijke nadelige effecten van de vaccinatie.

Voorlopig is het verstandig ook Cervarix niet toe te laten, totdat duidelijk is dat het middel geen schadelijke neveneffecten heeft. Daarna mogen vaccinaties alleen betaald aangeboden worden, als er eerst gratis HPV-testen worden afgenomen en blijkt dat meisjes HPV-vrij zijn.


Peter de Kort is freelance publicist en vader van twee minderjarige dochters en een zoon.

 

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Geef je mening:

 

 

 

Naar boven

 

 

 

 

hghg