DEN HAAG, 6 januari 2008 – Scheidend burgemeester Deetman van Den Haag ziet in het onlangs verschenen adviesrapport van de Nationale Ombudsman geen aanleiding om de regelgeving op het gebied van demonstreren te verbeteren. Volgens eigen zeggen handelt hij in voorkomende gevallen "zorgvuldig".

Vorige maand meldde de Nationale Ombudsman dat de gemeente Den Haag een versnelde aanmeldprocedure voor demonstraties moet invoeren. De gemeente hanteert de regel dat alle demonstraties en betogingen vier dagen van tevoren gemeld moeten worden. Deze procedure doet volgens de ombudsman afbreuk aan de vrijheid van demonstreren en vormt een beperking van de demonstratievrijheid.

De ombudsman ziet niet in waarom de aanmeldprocedure bij bijvoorbeeld statische acties waaraan maar een handvol demonstranten deelneemt, hetzelfde is als bij grote demonstraties. Ook bij betogingen naar aanleiding van de actualiteit hanteert de politie de termijn van vier dagen. Dat moet sneller kunnen om het recht op betoging niet nodeloos te beknotten.

Dit advies geeft de Nationale Ombudsman in een onderzoeksrapport naar aanleiding van klachten over het optreden van de Haagse politie bij demonstraties. In het rapport Demonstreren staat vrij concludeert de ombudsman dat er veel onduidelijkheden bestaan over rechten en plichten bij demonstraties, zowel bij demonstranten als bij politie.

Om meer duidelijkheid te scheppen heeft de ombudsman een demonstratiekaart [pdf bestand] ontwikkeld met daarop de rechten en plichten bij demonstraties. Vooral met betrekking tot eenmansacties en kleine demonstraties heerst verwarring. Eenmansprotesten mogen altijd en hoeven niet te worden aangemeld, zo staat op de demonstratiekaart.

Burgemeester Deetman reageerde in eerste instantie geprikkeld op het rapport. Het bevreemdde hem dat de ombudsman het onderzoek is begonnen naar aanleiding van signalen van demonstranten die anoniem zijn gebleven. De gemeente had de namen graag gekregen om hoor en wederhoor toe te passen en de signalen te verifiëren. Dit maakt de beoordeling van het rapport volgens de burgemeester 'lastig'.

Maar daags voor zijn afscheidsreden verspreidde Deetman een brief
[pdf bestand] waarin hij het oordeel van de ombudsman in zijn eigen voordeel vertaalt. "Na bestudering van het rapport merk ik tevreden op dat de Nationale Ombudsman de organisatie (politie en gemeente) als professioneel aanmerkt. Met deze kwalificatie doet de NOM recht aan de inspanningen die politie en gemeente zich hebben getroost om het demonstratieklimaat in Den Haag te optimaliseren", aldus Deetman.

Deetman erkent dat agenten in het verleden ten onrechte demonstranten naar een 'vergunning' hebben gevraagd. "Dit is voor mij destijds aanleiding geweest om het korps maatregelen te laten treffen om de interne informatievoorziening hierover te verbeteren en het kennisniveau structureel op het vereiste peil te houden. […] Daarvan maakt onderdeel uit, dat bij demo's nimmer sprake kan zijn van het vragen naar een vergunning omdat het om de uitoefening van een grondrecht gaat."

Over de verplicht gestelde aanmeldtermijn van vier dagen, die in de ogen van de ombudsman in voorkomende gevallen van kleine acties als spontaan uitgeroepen picket-lines een remmende werking heeft, schrijft Deetman: "De Haagse APV biedt de mogelijkheid om vrijstelling te verlenen van de aanmeldtermijn van vier dagen in het geval van onbekendheid met deze regels bij de aanvragers of acute actualiteit. Voor het overige is het zaak om aan de termijn de hand te houden in verband met de mogelijke samenloop met andere demo's en omdat ook kleine demo's grote gevolgen kunnen hebben voor de openbare orde in de stad."

Ook de klacht van de ombudsman over de dwingende rol van de politie bij het vooroverleg, wuift Deetman naar het rijk der fabelen. "Medewerkers van de politie acteren in het vooroverleg niet dwingend, maar zorgvuldig. Dit past bij een professionele organisatie en voorkomt willekeur. Dat wil niet zeggen dat de medewerkers van het BCC (Bureau Conflict- en Crisisbeheersing) zouden beschikken over onvoldoende inlevingsvermogen en klantgerichtheid. BCC maakt afspraken met de organisatoren om een zo goed mogelijk verloop van de demo te garanderen."

Bij de uitvoering van een identiteitscontrole wordt volgens Deetman strikt de hand gehouden aan de richtlijnen van het College van Procureurs-Generaal en de nadere uitwerking daarvan door de lokale driehoek. "Voor demonstraties geldt in dit verband dat slechts om een identiteitsbewijs wordt gevraagd indien er sprake is van een verdenking van een strafbaar feit." Er zijn talloze voorbeelden uit de praktijk die het tegendeel bewijzen.

Kortom, voormalig burgemeester Deetman is zéér te spreken over zijn eigen beleid en het Haagse politiekorps. Hij kan zich zelfs vinden in de handreiking van de ombudsman in de vorm van een bij het rapport horende demonstratiekaart met spelregels rond eenmansacties en demonstraties. Nu maar afwachten of de nieuwe burgemeester het demonstratierecht en de kritiek daarop wat serieuzer neemt dan deze afgelikte oliebol. (AvV)

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Reageer op dit bericht

Naar boven