1ddRavagedigitaal 27 december 2008 dPrint deze pagina

Eerdere artikelen:

23-07-11
'Dylan is gek'
09-07-11
Rietveld studenten imponeren
28-06-11
De Navo-oorlog in Libië: desastreus, illegaal en mislukt
04-06-11
Geef games niet de schuld
21-05-11
Is cultureel verweer wenselijk?
04-05-11
Stenografen van de macht
17-04-11
Waar Abraham de mosterd haalt
01-04-11
Rust en frust langs de kust
04-03-11
ĎEvacuatieí Nederlander in LibiŽ verkiezingsstunt?
23-02-11
Dagen van dicatator Khadafi zijn geteld
22-02-11
Captain Beefheart / Don Van Vliet (1941-2010)
01-02-11
Afghanistan in gerommeld!
30-01-11
Beelden van bezetting
18-01-11
Goededag meneer Cohen
13-01-11
Britse agent was zes jaar activist
02-01-11
De oorsprong van de geitenneuker
28-12-10
Twitteren op de vulkaan
21-12-10
De wereld na WikiLeaks' Cablegate
08-12-10
Lennon komt weer tot leven
04-12-10
Elektroshock voor verwarde politici
30-11-10
Media dienen Wikileaks te wikken en wegen
23-11-10
Werkt Google voor jou of werk jij voor Google?
09-11-10
Versoepelde Tabakswet een nog groter gedrocht
28-10-10
Slagveld Uruzgan
21-10-10
Zoektocht naar ťchte hulp
05-10-10
Zwarte Blok slaat de plank mis
27-09-10
Een goed georganiseerde leugen
14-09-10
Geachte heer Hirsch Ballin,
02-09-10
Oorlog als er vrede dreigt
30-08-10
'Media leiden aan Ninja Turtle-syndroom'
24-08-10
Clash oude en nieuwe media
20-08-10
Wij zijn de (kwaliteits)media spuugzat!
12-08-10
Moratorium bepleit voor verarmd uranium
06-08-10
Censuur in Nederland
17-07-10
Het neoliberale drama
01-07-10
KirgiziŽ: Geschiedenis van identiteiten
15-06-10
Schreeuw om aandacht van een loyale ambtenaar
05-06-10
De prinsbedelaar en de kindermoordenaars
29-05-10
Beste STEMGERECHTIGDE
26-05-10
Tweeverdieners die erbij willen horen
15-05-10
Raad vertilt zich aan de hulp
24-04-10
Gastvrij Nederland anno 2010
31-03-10
Repressie neemt toe in Rusland
27-03-10
Het individu versus de staat
19-03-10
'Poetin stap op!'
05-03-10
Gooise carriŤrejagers veroveren
De Pijp
23-02-10
Afghanistan: Gemilitariseerde hulp verkeerd besteed
18-02-10
Politieke onrust duurt voort in OekraÔne
11-02-10
De opkomst van een gargantueske staatskleptocratie
30-01-10
Keizer zonder kleren
27-01-10
Hoge en lage cultuur revisited
22-01-10
WRR neemt hulp op de schop
16-01-10
De laatste utopie van het Vrije Westen
06-01-10
Zestig keer zestig is een uur
31-12-09
Verschuivende Verantwoordelijkheden
25-12-09
Credo van een geboren wereldverbeteraar
12-12-09
De puzzel van West Point
05-12-09
RedRat, terug van weggeweest
14-11-09
Oorlog op het Internet
05-11-09
Media laten Balkenende te gemakkelijk wegkomen
27-10-09
Politiek moet nog wennen aan het burgerinitiatief
18-10-09
Populair Gezelschapsspel
12-10-09
De Nobele Obama
11-10-09
De oorlog van 3 biljoen
01-10-09
Charimarktlectuur: Geen boodschap aan de crisis
26-09-09
Danziger Vrijhaven: Status Aparte
20-09-09
Den Haag fouilleert maar wat
15-09-09
Motief aanslag Karst T. ongewis
12-09-09
Singer legt de armen aan het financieel infuus
09-09-09
RID richt vizier weer op Amsterdamse krakers
04-09-09
60 Jaar NAVO: van defensie- naar interventiemacht
22-08-09
Gekmakende bureaucratie
19-08-09
Een Belgische droom
16-08-09
'Shelter skelter'
09-08-09
Schiphol brandt door
07-08-09
Voedselproductie voorname oorzaak klimaatverandering
20-07-09
Het keurige protest van de participatie-elite
15-07-09
Spirituele politiek
12-07-09
Simon op weg naar weg (on his way to away)
07-07-09
Prins heeft bij de bank een goddelijke taak
03-07-09
Weerbare moslims
30-06-09
Nederland verkwanselt openbaarheid
27-06-09
Veel vrouwen bij protesten in Iran
16-06-09
Toekomst Lissabonverdrag in handen Duits hof
11-06-09
Op weg naar een gezonde economie
05-06-09
Nieuwe strijd om het IJmeer
29-05-09
Heleen Mees, strijdster tegen het rijk der machtelozen
22-05-09
Vreemdelingenbeleid ItaliŽ verontrust
19-05-09
Kleine Geschiedenis van de Moraal
09-05-09
Bananenrepubliek Leiden
03-05-09
De Culturele Evolutie
30-04-09
Nationalist mag geen dierenvriend zijn
26-04-09
'Voer actie tegen ontwikkelingshulp'
23-04-09
Red de havenloodsen
18-04-09
RVF: Aanzetten tot stadsguerrilla
13-04-09
De keizer en de astroloog
10-04-09
Proces oorlogsmisdadiger Scheungraber
04-04-09
'Wereld van Obama niet kernwapenvrij'
31-03-09
'Dierenactivist is geen terrorist'
27-03-09
Het Europees mandaat van Els de Groen
24-03-09
Verheerlijking van de oorlog
20-03-09
Slimme energiemeter schendt privacy
17-03-09
Leven achter tralies
12-03-09
Het HCZ-gebouw zit al vol
08-03-09
Hond Vla luidde drama Vrankrijk in
05-03-09
Afscheid van een stadssjamaan
03-03-09
Stop gratis 'meidenprik'
02-03-09
Het spel om de knikkers
27-02-09
Krakers met groen-zwarte vingers
24-02-09
Pleidooi voor verzoening met Aboriginal-stam
21-02-09
Bedrijven in dienst van de IsraŽlische bezetter
17-02-09
Pessimist tegen wil en dank
10-02-09
Raad van State kraakt wetsvoorstel kraakverbod
07-02-09
Sublieme Digitale Sensatie
30-01-09
We beveiligen ons suf en schieten er niets mee op
27-01-09
Vrankrijk: Lichtpunt bij gedwongen sluiting
24-01-09
BelgiŽ voedt militaire industrie IsraŽl
20-01-09
Richtingenstrijd onder Obama voortgezet
18-01-09
Linkse kritiek op moslimfundamentalisme groeit
10-01-09
De Achterhuisdoctrine
05-01-09
Russisch gasconflict draait om meer dan dollars
04-01-09
Europa de straat op voor Palestijnse zaak


Archief 2008


Archief 2007

Archief augustus - december 2006


Archief januari - juli 2006

In talkshows heerst de religie van het platte gewin, boven de sociale relevantie. De samenleving en de democratie zijn er niet bij gebaat.

door Jan van Groesen

Zouden Jeroen Pauw en Paul Witteman het zelf beseffen? Dat ze hun journalistieke ziel hebben verkocht aan de fetisjist van de kijkcijfers die sensatie eist in plaats van informatie. Dat ze gewillig vissen in troebel water om relevante kwesties tot rellerigheid te sublimeren. Maar dat de kracht van het beeld in onze tv-democratie ook verantwoordelijkheid vraagt.

De beeldcultuur eist slachtoffers, zie het abrupte vertrek van minister Vogelaar. Volgens columnisten en journalisten is zij over haar gebrekkige beeldvorming gestruikeld. Beeldvorming die vooral door de macht van het medium tv wordt gecultiveerd. Voor politici is het natuurlijk handig als je over een soepele presentatie beschikt. Maar keren we de waarden niet om als we hen afrekenen op hun beeldvorming en voorbijgaan aan hun beleid?

Bij het vertrek van Vogelaar is uit en te na verwezen naar haar optreden bij Pauw en Witteman waar ze door Heleen van Royen en Jort Kelder in verlegenheid werd gebracht. En naar haar afgemeten zwijgen tegenover een verslaggever van GeenStijl.nl

Plat amusement

Talkshows als Pauw en Witteman, Knevel en Van den Brink en De Wereld Draait Door (DWDD) hanteren de van Barend en Van Dorp bekende formule van een of twee presentatoren, bijgestaan door een sidekick die voor het opleuken mag zorgen of met verbaal geweld een voltreffer mag plaatsen. Het is een vorm van amusement die kennelijk door veel kijkers wordt geapprecieerd.

De formule laat echter geen ruimte voor de nuance of een inhoudelijke discussie. Ze krijgt, vaak op subtiele en soms ronduit grove wijze, vorm in een overvalstactiek waarbij de ene presentator de indruk wekt een rustig gesprek met zijn gast te voeren terwijl zijn collega of de sidekick onverhoeds een boude opmerking plaatst, waardoor de gast van zijn apropos wordt gebracht.

De inbreng van de sidekick is vooral bedoeld om te shockeren of te ruziŽn (Kelder tegen Vogelaar: "Volgens mij moet u eens een cursusje charisma gaan volgen." Een gÍnant schreeuwende Jan Mulder tegen Felix Rottenberg bij DWDD). Al geef ik toe dat good old Hannie van Leeuwen in die rol bij Knevel en Van den Brink aandoenlijk was.

In een vertegenwoordigende democratie leggen politici verantwoording af aan het parlement en de burger. Omwille van de openheid is het noodzakelijk dat ze door journalisten stevig aan de tand worden gevoeld, wat in de Nederlandse journalistiek helaas onvoldoende gebeurt.

Stevig ondervragen is echter niet hetzelfde als de drammerigheid van GeenStijl en de impertinentie van de sidekick in de talkshows, waarmee opzettelijk het beeld wordt neergezet van een hulpeloos politicus. Volkskrant-columniste Evelien Tonkens schreef in dit verband over journalisten die politici 'aanranden'.

Formats

Het is de dwingelandij van de formats die het journalistieke karakter van de talkshows verstikt. In de jacht naar kijkers worden gasten van verschillende disciplines bijeengebracht, waarbij uitgangspunten als 'opzienbaren' (een imam die geen handen wil schudden), 'in opspraak zijn' (een dominee die niet in God gelooft), 'rellerigheid' (Sinke, Van der Linde en Verdonk) en 'confrontatie' (Freek de Jonge contra Peter R. de Vries) in een vast keurslijf worden geperst.

En in een onbestemde achtergrond speelt ook leedvermaak bij voortduring een rol: mensen in de problemen brengen en met grote nieuwsgierigheid blijven kijken of en hoe ze zich eruit redden.

Het is daarom begrijpelijk dat steeds meer politici zulke talkshows mijden. De maat genomen worden door een ondeskundige sidekick, nodigt niet echt uit. En de onvoorspelbaarheid van de setting maakt de kans gering dat ze hun verhaal over het voetlicht kunnen brengen. Het mag dus niet verwonderen dat de shows weinig nieuws opleveren of veel valse lucht produceren (Peter R. de Vries en Natalee Holloway).

De Pauw en Wittemannen zouden moeten erkennen dat ze met hun talkshows de journalistiek vaarwel hebben gezegd en willige coryfeeŽn zijn geworden van de Hilversumse vermaakindustrie. De keuze van de onderwerpen die in de shows ter tafel komen, wordt niet afgemeten aan het maatschappelijke belang, maar aan het scoringspercentage bij het kijkerspubliek. De religie van het platte gewin, boven de sociale relevantie. De samenleving en de democratie zijn er niet bij gebaat.


Jan van Groesen is voorzitter van de
Stichting Media-ombudsman Nederland
.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Reageer op dit bericht