● Ravage   ● Archief    ● Overzicht 2005    ● Overzicht #11

Gentech overboord!

Van 3 t/m 15 augustus heeft een groep activisten een tocht gemaakt langs de noordelijke provincies om gemeenten en boeren op te roepen hun regio gentechvrij te verklaren. De tocht bracht hen langs Den Helder, Texel, Terschelling, Harlingen, Leeuwarden, Emmeloord, Enkhuizen en Lelystad.

In Den Helder heeft de groep een petitie aangeboden aan de wethouder van Economische Zaken om de oproep voor het creëren van gentech vrije zones kracht bij te zetten. Hoewel er in deze streek vooral bloemen worden geteeld is het ook voor de Kop van Noord-Holland van belang dat hier geen ggo's worden toegelaten.

In het centrum van Den Helder hebben de activisten een consumententest gehouden. Onder begeleiding van de gentechvrije sambaband werd aan voorbijgangers de keuze voorgelegd tussen genetisch gemanipuleerde en niet-gemanipuleerde tomaten. Het merendeel van de mensen verkoos de gewone tomaat.

Eilanden

Op Texel hebben de milieuactivisten een ontmoeting gehad met de voorzitter van de Land- en Tuinbouw Organisatie (LTO) in deze regio. De LTO is nog altijd de grootste boerenbelangenorganisatie in Nederland. Deze organisatie staat niet geheel afwijzend tegenover toepassing van gentechnologie in de landbouw. Tijdens het overleg bleek echter dat de achterban niet goed geïnformeerd is over deze technologie die haar intrede kan doen op redelijk korte termijn.

Op Terschelling vond een ontmoeting plaats met een wethouder die de petitie in ontvangst wilde nemen. Terschelling staat bekend om haar grote ecologische diversiteit. De actievoerders hebben er daarom ook op aangedrongen dit zo te houden en geen gentech toe te laten op het eiland wat grote gevolgen kan hebben voor het milieu en de biodiversiteit.

Uit onderzoek in Engeland is namelijk gebleken dat er een grote terugloop is van de biodiversiteit rondom akkers met ggo's. Dit heeft vooral te maken met de monocultuur en de bestrijdingsmiddelen die daarbij ingezet worden. Voedingsbronnen voor insecten en vogels verdwijnen wat een uitwerking heeft op alle soorten. Daarnaast ontstaan er zogenaamde 'superonkruiden', zoals is gebleken uit resultaten enkele weken terug, die andere planten overwoekeren.

Net als in de andere bezochte plaatsen trok ook hier de gentechvrije parade door de straten om het publiek te informeren over genetische manipulatie. Dit is de laatste jaren namelijk amper meer gebeurd waardoor het lijkt alsof deze kwestie niet meer speelt, terwijl het meer actueel is dan ooit tevoren.

Agribusiness

In de omgeving van Harlingen hebben de milieuactivisten verschillende ontmoetingen gehad met boeren en vertegenwoordigers van betrokken organisaties. Steeds weer bleek dat juist deze primaire schakels in de voedselketen niet op de hoogte blijken te zijn van de werking van gentechnologie en nog minder van de gevolgen die eraan verbonden zijn.

Een terugkerend argument is dat de boeren met andere urgente problemen te kampen hebben, zoals de lage prijzen die voor hun producten worden betaald en het gebrek aan zelfbeschikking over de productie. Veelal zijn de boeren dus afhankelijk van hetzelfde bedrijf dat bepaald wat men moet verbouwen en welke prijs daarvoor wordt betaald.

De boeren zijn vandaag de dag geen zelfstandige ondernemers meer maar arbeiders van de agribusiness. Hierdoor verliezen de ze binding met hetgeen zij produceren en de ethiek ervan omdat een hoge opbrengst het belangrijkste is geworden. Over het algemeen waren de boeren wel geschokt over de impact van gentechnologie zoals die nu al bekend is in andere delen van de wereld. Zij beschikken echter niet over de juiste informatie om de gevolgen te leren kennen.

In Leeuwarden stond de groep in eerste instantie voor een dichte deur omdat de commissaris van de koningin, Nijpels, om 'agenda-technische redenen' de petitie niet aan kon nemen. De activisten lieten zich hier niet door uit het veld slaan en liepen, na het informeren van het publiek middels straattheater, door naar het Provinciehuis waar zij hun petitie aan de voordeur spijkerden. Net zoals gentech niet te stoppen is, kan ook het verzet ertegen niet zomaar tegengehouden worden.

Gen vrije zones

De toer was een initiatief van A SEED Europe en XminY Solidariteitsfonds gebaseerd op de ontwikkeling in de rest van Europa waar grote regio's - denk vooral aan Italië en Frankrijk - zich al gentechvrij hebben verklaard. In heel Europa werden de laatste twee jaar initiatieven ontplooid om regio's gentechvrij te laten verklaren. In Nederland is dat echter tot nu toe alleen nog maar in de gemeente Culemborg van de grond gekomen.

Een gentechvrije zone is een middel om weerstand te bieden aan Europese beslissingen. Lokale en regionale overheden hebben namelijk het recht om ggo's te weren binnen hun grenzen. Het waarborgen van de voedselveiligheid en een gezonde leefomgeving zijn verantwoordelijkheden van lokale overheden.

Het gebruik van genetische manipulatie in de landbouw is al jaren een omstreden onderwerp. Daarom is er tot nu toe nog altijd geen sprake van commerciële teelt van genetisch gemanipuleerde organismen (ggo's). Dit zou in de toekomst echter kunnen veranderen nu er een zogeheten co-existentie convenant is afgesloten.

In dit convenant hebben gangbare en biologische boerenorganisaties afspraken gemaakt over het telen van ggo's naast gangbare en biologische gewassen. Deze overeenkomst wordt echter zwaar bekritiseerd door milieu- en consumentenorganisaties, onder meer omdat de isolatie-afstanden tussen de verschillende akkers minimaal zijn.

Massale genetische besmetting lijkt bij commerciële teelt dan ook onvermijdelijk. Ggo's laten zich immers niet sturen door regelgeving, maar door natuurlijke factoren. De genetische gegevens van planten bevinden zich in pollen en die verspreiden zich via de wind en insecten.

bron: www.gentechvrijezones.nl

Proefvelden uitgeschakeld VALTHERBLOKKEN, 23 juli 05 - Lieden die zich ernstig zorgen maken om de schadelijke effecten van gemanipuleerde organismen voor men en milieu, hebben in de nacht van 23 op 24 juli twee proefvelden van de firma Avebe in Valtherblokken vernield. In Wageningen sloeg men toe bij een onderzoeksveld met genetische gemanipuleerde appelbomen. De actievoerders trokken in Wageningen genetisch veranderde appelbomen uit de grond, in Veendam moest een veld met genaardappelen het ontgelden. De eigenaren van de proefvelden, Plant Research International (onderdeel van Wageningen Universiteit) en zetmeelconcern Avebe hielden de vernielingen eerder bewust stil om het risico op acties bij andere velden te verkleinen en de kans op het opsporen van de daders te vergroten. Ook de daders hebben de acties lange tijd stil gehouden. Pas drie weken na dato lichtte de 'Support Groep Hazepad' de media in. Opvallend genoeg worden er in de verklaring geen argumenten aangedragen die aan de vernielingen ten grondslag liggen. In de berichtgeving over de acties kwamen dan ook vooral de argumenten van de gentech-bedrijven naar voren.

Naar boven