|
Stemmingmakerij
Spaanse kraker opgepakt wegens vermeende steun aan ETA Op
woensdag 16 januari 2002 werd op klaarlichte dag, in een Albert Heijn‑supermarkt
in het centrum van Amsterdam, de 35- jarige Spaanse kraker Juan Ramón
Rodríquez Fernández (Juanra) door een arrestatieteam opgepakt. Met een
zak over zijn hoofd werd hij afgevoerd en vastgezet op het Amsterdamse
hoofdbureau van politie om vervolgens te worden overgebracht naar de
Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. Hier
wordt hij onder verzwaard regime vastgehouden en moet hij papieren kleren
dragen. Juanra wordt sinds augustus 2001 door de Spaanse autoriteiten
gezocht wegens vermeende ondersteuning van het 'Barcelona commando'
(ook wel aangeduid als comando Gorbea) van de Baskische afscheidingsbeweging
ETA. De
arrestatie van Juanra staat niet op zichzelf. Het afgelopen jaar is
in Spanje een criminaliseringscampagne tegen de kraakbeweging in (met
name) Barcelona op gang gekomen. Er zijn diverse mensen uit de Barcelonese
kraakscene opgepakt op beschuldiging van ondersteuning van de ETA. Juanra
is nauw betrokken bij het Barcelonese krakersbolwerk Kasa de la Muntanya
(het Berghuis), een in 1989 gekraakte voormalige Guardia Civil‑kazerne
aan de westrand van de Barcelonese binnenstad. Tevens is hij zanger
in de politiek geëngageerde hardcore band Kop. Hij schrijft ook geregeld
boekrecensies voor een aantal semi‑alternatieve bladen. Inval De
afgelopen jaren is het politieke klimaat in Spanje in toenemende mate
ongezonder geworden. De bestrijding van de ETA heeft onder regie van
de Spaanse regering een soort massahysterie op gang gebracht. De recentste
fase in deze campagne lijkt het criminaliseren van de Barcelonese kraakscene.
De afgelopen jaren kent Barcelona een groeiende en zeer actieve kraakbeweging.
Dat deze de autoriteiten een doorn in het oog is, mag geen verbazing
wekken. Op
17 juli 2001 leek het gedaan te zijn met Kasa de la Muntanya.
Tijdens een ontruiming van een nabijgelegen kraakpandje (Kan Nyoki)
waarbij verzet wordt geboden, besluit de politie een inval te doen in
de gekraakte politiekazerne. De politie stelt dat er vanuit het pand
met objecten is gegooid naar de bij de ontruiming betrokken agenten.
In
een duidelijk voorbereide bliksemoperatie - de politie had plattegronden
van het pand bij zich - valt men Kasa de la Muntanya binnen.
Het vereiste huiszoekingsbevel ontbreekt. Alle bewoners worden met geweld
op straat gezet. Acht uur lang doorzoekt de politie het complete gebouw.
Alle ruimtes worden op video vastgelegd en persoonlijke bezittingen
van bewoners, waaronder agenda's, computers, video's, fotocamera's,
notulen, financiële bescheiden en geld, worden in beslag genomen of
vernield. Buiten
op straat wordt een jongen onder vuur genomen met rubberkogels. Sindsdien
moet hij een oog missen. Tegen de avond verlaat de politie het pand
en wordt de kazerne herkraakt. Terroristisch Op
24 augustus 2001 werden er in Barcelona enkele vermeende leden van het
'Barcelona‑commando' van de ETA opgepakt. Kort daarop verschenen
er in Spaanse pers artikelen dat Juanra door de politie wordt gezocht.
Een van de opgepakte ETA‑verdachten, Fernando García Jodrá, zou
hebben verklaard dat "een jongen van 35 jaar, lang, mager, intelligent
en met blond haar, woonachtig ergens tussen Barcelona en Gerona"
het ETA‑commando inlichtingen over de extreemrechtse organisatie
CEDADE zou hebben verstrekt. De Spaanse politie koppelde aan die beschrijving
de identiteit van Juanra. Volgens
zijn advocaat Koppe zijn er redelijk veel bewijzen die aantonen dat
de belastende verklaring tegen Juanra onder marteling is afgegeven.
Er zijn onder meer belastende foto's en een verklaring van García zelf
dat hij zijn verklaring over Juanra intrekt. Dat
met een dergelijke dunne bewijsvoering een actief iemand uit de kraakbeweging
verdacht wordt gemaakt, wijst erop dat de politie deze beweging in een
kwaad daglicht wil stellen. En wat is er makkelijker dan een sterke
en actieve sociale beweging te bestempelen als terroristisch? De van
staatswege goed gecoördineerde massahysterie tegen ETA ‑ en sinds
11 september 2001 tegen terrorisme in het algemeen ‑ doet dan
de rest. De goedgelovige burgers zullen voor zover ze sympathie konden
opbrengen voor de kraakbeweging, deze na dergelijke beschuldigingen
als een baksteen laten vallen. Dat
het niet om een op zichzelf staand geval gaat, bewijst het feit dat
op zondag 9 september Sonia García Onavida en Alberto Lambert Durán
door een anti‑terrorisme eenheid werden opgepakt op beschuldiging
van ondersteuning van de ETA. Concreet worden ze ervan verdacht Juanra
te hebben geholpen bij zijn vlucht. Beiden waren al eerder tijdens de
ongeregeldheden rond de illegale kortstondige ontruiming van Kasa
de la Muntanya in juli 2001, opgepakt. Hun
namen zouden zijn aangetroffen in papieren die in beslag zouden zijn
genomen bij de enkele dagen daarvoor opgepakte kraker José Tamboleo
Fonseca. Tamboleo wordt ervan beschuldigd in januari 2001 het eerder
genoemde vermeende ETA‑lid García Jodrá te hebben helpen ontsnappen,
toen enkele vermeende ETA‑collega's van García Jodrá waren opgepakt.
Bij Tamboleo werden twee computers en een grote hoeveelheid papier in
beslag genomen. Sonia en Alberto werden na vijf dagen op borgtocht vrij
gelaten. Begin
oktober distantieerde Kasa de la Muntanya zich in een persverklaring
van de ETA: "onze beweging heeft en had geen enkele band met ETA
of enige andere gewapende groep" en veroordeelde de politieke ideeën,
organisatiewijze en strategie van de groep. Eurojust Volgens
een artikel in NRC Handelsblad van zaterdag 20 januari is de
Spaanse politie Juanra op het spoor gekomen door een aantal Barcelonezen
te volgen die begin januari naar Amsterdam gingen. Direct nadat hij
gelokaliseerd werd, is er verzocht om zijn aanhouding, wat dus volgens
de nieuwe versnelde procedures van het op 1 januari 2002 in werking
getreden Europese samenwerkingsverband Eurojust ook zeer spoedig gebeurde,
aldus de NRC. Volgens
Jelle van Buren van Stichting Eurowatch moet het echte Eurojust echter
nog van start gaan. ,,Er is al wel een voorloper van in werking, een
soort pro‑Euojust'', zegt Van Buren. ,,Het gaat bij Eurojust om
een justitieel samenwerkingsverband tussen de Openbare Ministeries van
de EU‑lidstaten. Eurojust heeft geen eigen bevoegdheden. De kern
is coördinatie: de OvJ's overleggen met elkaar over lopende zaken in
de lidstaten, met uiteraard de nadruk op grensoverschrijdende zaken,
om te kijken of meer gecoördineerde actie mogelijk en noodzakelijk is.
Om dat soort dingen te stroomlijnen is Eurojust bedacht.'' In
Eurojust zitten zwaargewichten die goed op de hoogte zijn van lopende
onderzoeken in het eigen land en in een positie zitten om onderzoeken
in het eigen land te sturen. Van Buren: ,,Dus als bijvoorbeeld ‑
in dit geval ‑ de Spaanse Eurojuster de Nederlandse Eurojuster
ervan overtuigd heeft dat dit een belangrijke zaak is die geen uitstel
vergt, is de Nederlandse Eurojuster in Nederland aan touwtjes gaan trekken
om te zorgen dat er menskracht, tijd en materiaal is vrijgemaakt voor
een goede en snelle samenwerking tussen Nederlandse en Spaanse justitie
en politie in deze zaak.'' Voorwendsel Om
de ook in Nederland opgeld doende anti‑terreurhetze een beetje
te voeden, beweren de Spaanse autoriteiten nu dat Juanra in Amsterdam
zou zijn om een infrastructuur voor de opvang van ETA‑leden op
te zetten. In de Amsterdamse kraakbeweging zouden onderduikplaatsen
voor ETA‑leden gevonden moeten worden, aldus het Spaanse Openbaar
Ministerie. De
krakers uit de Barcelonese scene die nu vast zitten worden in de pers
tot "leiders" van de kraakbeweging bestempeld. Uit de in beslag
genomen papieren (voor het grootste deel boeken, tijdschriften, enz.)
en op computers aangetroffen data wordt 'documentatie over toekomstige
doelwitten' geconstrueerd. De creatieve geesten bij de Spaanse politie
weten uit niets een compleet netwerk te voorschijn te toveren. De
Nederlandse justitie speelt dit spelletje graag mee. Ze zocht al jarenlang
naar een voorwendsel om het door de bewoners in 1991 zelf aangekochte,
voormalig kraakpand, Vrankrijk te kunnen binnenvallen. In 1997 hebben
ze tijdens de Eurotop op het punt gestaan dat te doen op grond van artikel
140 van het Wetboek van Strafrecht (lidmaatschap van een criminele organisatie).
Nu hadden ze het ultieme voorwendsel om binnen te vallen. Huiszoeking Juanra
logeerde in Vrankrijk toen hij in Amsterdam werd opgepakt. En zo viel
in de vroege ochtend van 17 januari, om half vier 's nachts een tweehonderd
man tellende politiemacht (ME, arrestatieteams en rechercheurs) het
pand binnen op zoek naar bezittingen van Juanra. Het complete pand werd
doorzocht. Zowel de Spuistraat‑ als de Singelzijde, terwijl er
alleen voor de Spuistraatzijde een huiszoekingsbevel was. Gevonden werden
één Spaanstalige roman en twee mobiele telefoons, die in beslag werden
genomen. Van een van de bewoners nam men een collectie waterpistolen
in beslag, die daar al jaren aan de muur hing. De
politie wist in welke kamer Juanra had gelogeerd, maar nam desondanks
uitgebreid in alle kamers een kijkje. Met het huwelijk van Willem-Alexander
en Maxima voor de deur is het voor de politie natuurlijk erg interessant
om rond te neuzen in het "beruchte krakersbolwerk". Als reactie
op de inval en de arrestatie van Juanra werden bij burgemeester Cohen
de ruiten ingegooid en het Spaanse consulaat te Amsterdam besmeurd. Tactiek Niet
alleen de Barcelonese actiescene is het slachtoffer van dergelijke repressie.
Vorig jaar werd de Madrileense actievoerder Eduardo García opgepakt.
Hij was met name zeer actief in de Madrileense afdeling van Anarchist
Black Cross, een organisatie die politieke gevangenen ondersteunt. García
werd er van beschuldigd bombrieven aan diverse Spaanse journalisten
te hebben gestuurd. Medio vorig jaar kwam García op borgtocht vrij.
Zijn zaak is nog niet afgesloten. Op
grond van vergelijkbare beschuldigingen werden er vorig voorjaar, na
het gedeeltelijk ontmantelen van het zogenaamde eerste Barcelona‑commando
van de ETA, meerdere mensen uit de actiescene van de nabij Barcelona
gelegen stad Terrassa opgepakt. De gebruikelijke tactiek lijkt te zijn
eerst oppakken, dan bewijzen zoeken. Als er geen bewijzen gevonden worden
is er in ieder geval weer een stukje van een sociale beweging in kaart
gebracht. Dat
deze methode al langer gebruikt wordt, en het afgelopen jaar met een
zeer hoge intensiteit, bewijst het in Barcelona opgesteld dossier Que
nos dejen paz" over politierepressie (1). Paranoïde De
Nederlandse medewerking aan het uitleveringsverzoek van de Spaanse autoriteiten
is niet geheel nieuw. In het voorjaar van 1990 werd een Amsterdamse
man van zijn woonboot afgeplukt. Hij was jarenlang in de kraakscene
actief en heeft verschillende films over sociale bewegingen in Baskenland
gemaakt. De
man werd ervan beschuldigd een van de daders te zijn van een ETA‑aanslag
op het Spaans verkeersbureau op de hoek van de Overtoom en de Stadhouderskade.
Na enige tijd hechtenis en verhoren moest de politie hem wegens gebrek
aan bewijs en manipulatie van getuigen laten lopen. Ook
toen werd er in de pers stemming gemaakt over vermeende banden tussen
de kraakbeweging en ETA. Net zo goed als dat in Nederlandse omstandigheden
belachelijk is, kan dat ook voor de Spaanse situatie gesteld worden.
In de Spaanse kraakbeweging, die voor het merendeel anarchistisch georiënteerd
is, bestaat zo goed als geen sympathie voor de bloedige strijdmethoden
van de ETA. Evenmin kan men zich vinden in de politieke doelstellingen
van deze organisatie. Dat wil niet zeggen dat men geen sympathie heeft
voor het streven van een deel van de Baskische bevolking naar autonomie,
maar dan niet in de vorm van een natiestaat. Eveneens
vindt het merendeel het detentiesysteem dat tegen met name Baskische
politieke gevangenen wordt ingezet, onmenselijk. Het getuigt van weinig
subtiliteit om sympathie voor het autonomiestreven en ondersteuning
van het verzet tegen het onmenselijke bajessysteem gelijk te stellen
met steun aan de ETA. Dergelijke subtiliteiten zijn sinds jaar en dag
aan de paranoïde Spaanse autoriteiten niet besteed. Juanra
moet onmiddellijk vrij! Quico 1.
Het Barcelonese dossier over ontwikkelingen in de politierepressie tegen
de actiebeweging is in het Spaans verkrijgbaar bij de Amsterdamse boekhandel
het Fort van Sjakoo. Ook te raadplegen op: http://www.nodo50.org/criminalizacion_mov_sociales/home.htm .
|
||