Naar archief

UIT: Ravage #227 van 24 januari 1997

Gabbers tegen ontruiming

Onder grote mediabelangstelling werd afgelopen zaterdag in Amsterdam tegen de op handen zijnde ontruiming van een zevental kraakpanden gedemonstreerd. De demonstratie, waartoe landelijk was opgeroepen, verliep volgens de organisatoren om tweeŽrlei redenen 'uiterst succesvol'. Een opkomst van ruim 500 demonstranten zorgde voor de grootste krakersdemonstratie sinds jaren, die ondanks de dreigende aanwezigheid van ruime hoeveelheden politie en ME volgens plan strikt geweldloos verliep. Een verslag.

Al ruim voor enen verzamelen zich de eerste demonstranten op de Westermarkt, tegenover een van de te ontruimen panden. Westermarkt 7, een smal, piepklein pandje dat overeind wordt gehouden door de belendende panden, is beter bekend onder de naam 'De Volkskeuken'. Naast het gelijknamige kraakrestaurant en de 'Soupkitchen' voor dak- en inkomenslozen biedt het pand onderdak aan het kraakspreekuur voor de Amsterdamse binnenstad, en wonen er drie mensen. Twee dagen voor de demonstratie velde de rechter een negatief vonnis. Het pand moet door bewoners en gebruikers binnen acht dagen verlaten worden. Op dit moment liggen voor vijf van de zeven bedreigde kraakpanden de ontruimingsvonnissen klaar.†

Na 13 uur groeit de menigte snel aan. Een groepje taxichauffeurs van de standplaats bij de Westermarkt staat wijdbeens de verzamelde mensen geringschattend en met onverholen minachting gade te slaan. Een bruinverbrande vakantieganger informeert of het hier om 'een reŁnie van de punkbeweging' gaat. De eerste flessen bier worden door de 'beugelbrigade' leeggedronken. †

Een demontrante loopt naar een viertal agenten te paard en laat haar broek zakken. De geluidsinstallatie speelt oude krakers als 'Woningnood' van de Bickers Buurt Band. De politiescanner meldt dat een afgeladen bus 'met wel vijftig' Nijmeegse demonstranten is gearriveerd. Ook vanuit andere Nederlandse steden en dorpen zijn krakers- en sympathisantendelegaties aanwezig. Zelfs Berlijn is ruimschoots vertegenwoordigd. De stemming zit er goed in. †

Euroreinigingsdienst

Na een korte inleiding vanaf de Theaterstraat-vrachtwagen, waarin naast de ontruimingsplannen en de woningnood in het algemeen ook de huurstrijd wordt aangestipt, zet de stoet zich in beweging. Voorafgegaan door een groepje heuse doedelzakspelers, compleet in Schots hooglanduniform en met pijp, gaat het richting Dam. Achter het kopspandoek 'Wonen geen luxe, kraken noodzaak' lopen dan al zo'n 500 demonstranten. †

De tocht verloopt uiterst vrolijk en tegelijkertijd strijdbaar. Aan de oproep van de organisatie, de Amsterdamse kraakspreekuren, om 'lawaai en spandoeken' mee te nemen, is door veel mensen gehoor gegeven. Veel spandoeken ('Wij wijken niet voor yuppie-hokken, Handen af van PC Hooftstraat 163') en sandwichborden met kraakposters uit lang vervlogen tijden. Iemand heeft zich in overall met het opschrift 'Euroreinigingsdienst' gehesen, en loopt met een Patijn-masker op met een bezem 'de stad voor de komende Eurotop schoon te vegen'.†

Fluitjes, trompetten, rammelaars, ook lawaai is er genoeg. Een demonstrant beukt met een houten stok op een ijzeren Volkskeuken-vergiet. Een ander heeft zijn fiets ingenieus verbouwd tot een rijdende 'berimbou'. Het Braziliaans snaarinstrument dat bij de dans- en vechtsport 'capoeira' wordt gebruikt strooit haar vrolijke klanken elektrisch versterkt over de hoofden van de demo. En uiteraard bassen de grote luidsprekers op de Theaterstraat-wagen mee. †

Zeg niet dat krakers niet met hun tijd meegaan. De tijd van de Dead Kennedy's is definitief voorbij. House van The Prodigy en Underworld (van de film 'Trainspotting'), kortom, de door alternatief Nederland geaccepteerde vorm van 'beats per minute', schalt door de Amsterdamse binnenstad. Het jongere deel van het winkelende publiek kan het ook wel waarderen. Oudere (ex-)krakers, al dan niet achter de kinderwagen, moet even wennen. †

Via Rokin en Rembrandtplein voert de tocht langs het stadhuis, waar een eerste verfbommetje tegen de gevels spat. Ook de ABN-AMRO-bank op de Weesperstraat krijgt, onder het toeziend oog van drie passerende stadswachten, een kleurtje. Demonstranten met spuitbus hebben meer een voorkeur voor de trams van lijn negen, maar ook het urinoir op de hoek Wibautstraat/Sarphatistraat wordt niet vergeten.†

Bij het pand Sarphatistraat 77 wordt even stilgehouden. Tijdens de demonstratie wordt ook op andere momenten even halt gehouden om een verhaal over een van de bedreigde kraakpanden te houden. De regionale Amsterdamse media melden later ietwat verongelukt dat dit tot een 'verkeerschaos' leidde.†

Maar daar bleef het dan ook bij want ondanks een toenemende ME-aanwezigheid blijft de tocht zonder incidenten. Hoewel over de politiescanner berichten worden opgevangen dat verfbommen niet meer getolereerd worden, blijven deze toch uiteenspatten tegen de gevels van bankgebouwen op de route. Wťl zorgt de verhoogde politie- en ME-aanwezigheid ervoor dat toch steeds meer mensen hun bivakmuts opzetten, of hun gelaat met een sjaal bedekken. †

Wanneer de demonstranten na hun tocht langs de wijk De Pijp weer richting binnenstad gaan, verschijnen er steeds meer ME-bussen. De spanning loopt op bij de ABN-AMRO-kantoren in de Vijzelstraat. Een aantal demonstranten in de achterhoede van de tocht heeft er genoeg van: ze gaan voor enige ME-bussen staan om te verhinderen dat deze nog langer de stoet vergezellen. De organisatoren van de tocht, die een confrontatie willen vermijden, manen aan om door te lopen. Politie te paard komt hen, onbedoeld, te hulp. De Herengracht, waar de ambtswoning van burgemeester Patijn staat, is door politiebussen afgesloten.†

Roze verfregen

Vanuit de geluidswagen wordt de spanning nog extra verhoogd. Door de politiescanner heeft men het bericht opgevangen dat aanhoudingseenheden op de Dam gereed staan om mensen uit de stoet te plukken. Er wordt opgeroepen om ingehaakt verder te gaan. En: 'Laat je niet provoceren!' Ondanks de ME-bussen spatten opnieuw verfbommetjes tegen de gevels van banken uiteen. Een geparkeerde bestelauto van 'De Leertent' krijgt een toepasselijke roze verfregen. †

Op de Dam aangekomen blijkt de gemeente Amsterdam juist vandaag te hebben uitgekozen om een promotiebus voor de omstreden Noord/Zuid-metrolijn langs de demonstratie te parkeren. Maar ook op de Dam blijft alles goed verlopen, heen en weer scheurende stillenbusjes en zenuwachtige demonstranten ten spijt. †

Tegen vier uur bereikt de stoet het eindpunt van de tocht. De geluidswagen parkeert op de taxistandplaats, en het homo-monument wordt als danspodium in bezit genomen. Op onvervalste gabber dansen dubbele hanenkammen onder het registrerend oog van diverse cameraploegen. Zelfs een 'echte' gabber, zo eentje met een Australian trainingspak, heeft zich dan al geruime tijd onder de demonstranten gemengd. †

Vanuit de VoKu wordt soep en bier verkocht, en in ijzeren tonnen wordt een vuurtje gestookt. Ondanks provocerend gedrag van ME-bussen, die keer op keer met hoge snelheid passeren, kan de sfeer niet meer stuk. De demonstratie is, net als de goedgeoliede publiciteitsmachine, perfect verlopen. Wordt vervolgd door straatspektakel op diverse plaatsen in Amsterdam. Let op aankondigingen en wees paraat.

Rob Tuinstra

[kader]

'n Succesvol fikkie

Op dinsdag 14 februari wierpen actievoerders uit protest tegen de komende ontruimingen een brandende autobanden-barricade op de Weesperstraat in Amsterdam op. Een ooggetuigeverslag:'Een soort hit and run. Je moet wel, als het weekblad 'de Groene' en die onbenullige film 'De stad was van ons' weer voor de zoveelste keer die brandende tram 689 (euh...lijn 10) gebruiken. Net alsof we dat nu niet meer durven!. Op het verzamelpunt:"Jezus, wat vroeg...jij hebt nummer...wie doet...er staat een camera die het hele plein pakt...koffie...denk aan de bovenleidingen van de tram...thee pleace...wie doet de spandoeken...geen pamfletten, eikel...tof sfeertjes..."†

Binnen een paar minuten slaan de vlammen hoog uit en ligt Amsterdams hoofdverkeers-dwars-door-de-stad-snelweg lam.

Als het signaal klinkt vliegt ieder zijn/haar weegs. Wat een discipline, en no arresto's. Een half uur staat de ochtendspits van Noord (IJ-tunnel) tot Diemen vast. Autootjes botsen in paniek tegen elkaar op omdat ze niet in de vlammen willen. †

Op weg naar huis word ik bijna aangereden door zo'n aanscheurend 'pitje'. Als ik toch nog maar even mijn nest induik is het al op op het nieuws van Radio 1. Beetje blij denk ik aan een vergeten leus; 'De nacht is van ons'. Wat simpel eigenlijk. Laten we dit iedere dag doen, en steeds op een andere plek, de tegenpartij dol draaien. Zet vast je wekker...'†

Ook afgelopen zondagnacht was het raak in Amsterdam. Een aantal 'kwaaie krakers' stelde zich verantwoordelijk voor het ingooien van ramen bij het Stadsdeelkantoor Watergraafsmeer en de verzekeringsgigant Delta Lloyd. Beiden hebben alles te maken met de ontruiming van Villa Omval. Bij de Stopera, het Amsterdamse gemeentehuis, werden in dezelfde nacht leuzen gekalkt en verfbommen gesmeten. †

Op dit moment liggen voor vijf panden ontruimingsvonnissen klaar. Dat zijn Villa Omval, Hobbemakade 66, Sarphatistraat 77, PC Hooftstraat 163 en Westermarkt 7. Bij Herengracht 565 is het wachten op een beoordeling van een ingediende bouwvergunning (luxe appartementen) van de eigenaar. Daniel Stalpertstraat 28-34 heeft nog een hoger beroep lopen.

Naar boven
Naar overzicht dit nummer
Naar Jaargang 1997