UIT: Ravage #222 van 15 november 1996
Het circuit
ALKMAAR:
Een projectontwikkelaar heeft zijn oog laten vallen op 'De Raad'. Het pand is sinds 1983 gekraakt. De projectontwikkelaar vindt dat de zestien bewoners moeten wijken voor een kantoorgebouw. Mocht dit onverhoopt doorgang vinden dan willen de bewoners vervangende huisvesting van de gemeente.
AMSTERDAM
Zondag 3 november werd er in de Rembrandtspleinbuurt in Amsterdam weer een pand van H.J. Lüske gekraakt. Deze keer ging het om een twee jaar geleden dichtgetimmerd pension aan de Wagenstraat 12. Enkele maanden daarvoor waren de krakers van Amstel 182 hen voorgegaan om deze beruchte speculant een pand te ontnemen.
Omdat Lüske in het verleden regelmatig krakers lastig viel door intimidatie of gebruik van geweld werd het zekere voor het onzekere genomen en werd het pand gelijk dicht gebarricadeerd. De negentig aanwezige sympathisanten droegen beschermende kleding tegen de vele camera's die in de Wagenstraat hangen: in de straat zijn namelijk veel diamantairs gevestigd, die uitgebreide veiligheidsmaatregelen hebben getroffen.
Enkele dagen na de kraak was er nog een beperkt alarm. De diamantair op de begane grond had last van de door de gootsteen gespoelde koffie. De koffie droop op zijn diamantenuitstalling. Uit woede hierover gooide hij enkele ramen in. Later kwam hij tot rust en bood aan de schade te vergoeden.
Lüske heeft de laatste jaren geprobeerd een monopoliepositie in te nemen in de Rembrandtspleinbuurt. Hij wil daarmee de huurprijzen voor de horeca, veelvuldig aanwezig in dit uitgaansgebied, dicteren. Omdat gewone huurders lastig zijn en weinig huur opbrengen staat veel van zijn bezit leeg. Het vermoeden is dat hij over enkele jaren grote delen wil slopen en aan een projectontwikkelaar gaat verkopen.
Ook op 3 november gekraakt: een sloopwoning in de Marnixstraat en een 2.500 vierkante meter grote tapijtenhandel aan de Hoofdweg 122. Bij de kraak werd geholpen door zo'n veertig mensen onder het toeziend oog van de politie.
Verder werd er die zondag nog een half pand herkraakt in de 1e Helmersstraat 97. Eerder was dit pand door een ploeg bouwvakkers ontruimd.
De volgende kraak op dezelfde dag was eveneens een herkraak. Het betrof een oude synagoge die als nieuwe Bankroet-ruimte in gebruik is genomen. Onder andere zal het hernieuwde kraakspreekuur voor Amsterdam-Oost daar gevestigd worden. De eerdere (wild-)krakers hadden zich uit het pand laten praten met het argument dat de synagoge Israëlisch grondgebied is. Dit is grote onzin, evenals het verhaal dat ambassades buitenlands grondgebied zouden zijn.
Overtoom 266 is een half jaar geleden ontruimd door NV de Grondvest uit Utrecht. De krakers werden vervangen door een kraakwacht. Op 1 november is de actiegroep 'De Halve Henkies' het voormalig kraakpand binnengedrongen en hebben de woning onklaar gemaakt. Vrijwel de gehele inrichting is meegenomen. De actiegroep protesteert hiermee tegen ontruiming van krakers voor bewaakte leegstand.
Zondag 10 november werd Bergstraat 18 herkraakt. Nadat de vorige kraker het pand had verlaten was het enkele keren doorverkocht en verbouwd tot bordeel.
Later op de dag werd er een complex in Amsterdam-Noord gekraakt. De staat van het pand riep bij sommigen 'Sarajevo-gevoelens' op. Ondanks ontbrekende daken, muren en vloeren willen er meer dan 20 mensen gaan wonen. De politie was bij de kraak gewaarschuwd door een buurtbewoner die zei dat er 'honderd vage mensen' door de straat liepen.
Het Zebrapand in de Sarphatistraat is verlaten. Het pand was in de jaren 70 gekraakt en had toentertijd een flinke opdoffer gehad van de bouw van de metro. De karakteristieke gevel is na jarenlange strijd wel behouden.
Villa Omval heeft een slag verloren. De eerder toegekende bescherming tegen voortijdige sloop is opgeheven door een Roermondse rechtbank. De eigenaar kan met deze uitspraak gaan dagvaarden. Voor meer nieuws over de Omval kan je terecht op internet: http://www.euronet.nl/users
De eigenaar van de Dikke Daan in de Daniël Stalpertstraat heeft aangekondigd te gaan dagvaarden. Hij zegt een deel van het pand te willen gaan verbouwen.
Westermarkt 7 wordt waarschijnlijk gedagvaard. De nieuwe eigenaar zegt er te willen gaan wonen. De vereiste vergunningen zijn er al. Dezelfde ontruimingsgrond werd toegepast bij De Zwarte Kat en bij Herengracht 12. Beide panden worden nu, twee jaar later, nog steeds niet bewoond.
GENT (B)
Op 28 mei 1995 werd een groot pand in de Hogepontstraat gekraakt, opgeknapt en leefbaar gemaakt. Ondertussen zijn we al goed anderhalf jaar verder en is het pand omgetoverd tot een centrum waarin talloze activiteiten worden ontwikkeld, zowel in het pand zelf als erbuiten. Dit varieert van de (wekelijkse) volxkeukens, optredens, zeefdrukruimte, repetitieruimte, tweedehandswinkel en voedsel verzamelen tot het mee helpen opbouwen van een anarchistische, antifascistische en zelfvoorzienende beweging. Hierop kwamen en komen veel positieve reacties van buitenaf, en deze mensen raakten actief betrokken bij de opbouw en organisatie van verscheidene activiteiten.
Ondanks het feit dat het wel duidelijk blijft dat er behoefte is aan een vrijgevochten centrum, blijft het stadsbestuur dit ontkennen en maakt zich warm om dit alles hier te slopen en a-sociale 'sociale' woningen neer te planten. Dit gebeurt niet zonder doel: het stadsbestuur is er zich van bewust dat, als een vrijplaats ruimte kan blijven bieden aan een linkse buitenparlementaire en actiegerichte beweging, ze uit kan groeien tot een tegenmacht waar geen vat meer op te krijgen is.
Het moge duidelijk zijn dat er na de ontruiming van de Hogepont er opnieuw iets groots gekraakt zal worden... en om te laten zien dat we het menen, eisen we hiervoor niet alleen dat leegstaande gebouwen op, maar tevens de straten,... ONZE straten!
GRONINGEN
Het kraken van langdurig leegstaande panden valt de laatste tijd bepaald niet mee in Groningen. Justitie probeert nieuwe kraakacties middels toepassing van artikel 429, dat bepaalt dat een kraakactie niet is toegestaan wanneer het pand nog geen jaar leeg staat, in de kiem te smoren. Herkraakacties worden met snelrecht aangepakt. De krakers krijgen relatief zware straffen opgelegd.
"Panden blijven in eigendom van de eigenaar, of ze nu leeg staan of niet. Je kunt niet zomaar naar binnenlopen en doen alsof het van jou is". Dit citaat is niet afkomstig van een gefrustreerde huiseigenaar of speculant, maar van de Groningse officier van justitie, dhr. Roel Drenth. Tegen ieders verwachting in, zelfs van de politie, liet hij in augustus dit jaar een gekraakt pand in de Pluimerstraat, in eigendom van de beruchte huisjesmelker Heemstra, ontruimen. Een herkraak van het pand werd met veel machtsvertoon van de sterke arm weer teniet gedaan. De vijf aanwezige krakers werden gearresteerd.
Gewoonlijk krijg je in zo'n geval hooguit een boete aan je broek, maar de OvJ'er Drenth eiste in snelrecht maar liefst een maand onvoorwaardelijke gevangenisstraf. De krakers zouden zich met de herkraak schuldig hebben gemaakt aan huisvredebreuk.
In het weekeinde van 5 oktober keerde onverwacht een groepje krakers voor een wraakactie terug in het pand aan de Pluimerstraat. Het pand werd van binnen kort en klein geslagen. In een verklaring stellen de actievoerders dat ze de staat van het pand hebben teruggebracht tot de staat waarin het verkeerde ten tijde van de kraakactie. "Alles wat wij in het pand hebben aangebracht, hebben we weer meegenomen."
Dit verhaal uit Groningen staat niet op zichzelf. Neem nou het gekraakte pand aan de A-weg op nummer 14. Dit huis werd op 14 juni dit jaar bezet, waarna de krakers er een alternatief café in zijn begonnen. Na een maand stond de politie onverhoopt voor de deur en begon met ontruimen. De krakers verzetten zich door met verfbommetjes te gooien, werden gearresteerd en even later met een dagvaarding op zak heengezonden. De eigenaar plaatste naar eigen zeggen kraakwachten in het pand.
Op 23 juli werd het pand herkraakt, waarbij bleek dat er helemaal geen kraakwachten in het pand woonden. Diezelfde avond ging de politie over tot ontruiming waarbij men werd bestookt met verf en urine (bwahhh!). Door een deel aan de onderkant van het pand weg te beuken, wist de politie zich met de nodige moeite binnen te dringen. De aanwezigen werden gearresteerd. Justitie besloot tot snelrecht over te gaan. De politie noemde het verzet van de krakers 'mensonwaardig'. De officier van justitie Drenth sprak van 'pure hufterigheid'. Drie maanden onvoorwaardelijk was zijn eis. "Om te laten zien wie er de baas is", zo besloot hij z'n betoog. De rechter veroordeelde de krakers tot twee weken gevangenisstraf.
Begin september werd de Bleekerstraat 4/4a gekraakt. Dit pand, in eigendom van huisjesmelker Heemstra, stond al ruim negen jaar leeg en was een paar maal eerder gekraakt geweest. De krakers werden spoedig gedagvaard wegens huisvredebreuk. Er zou in het dichtgemetselde pand, dat voor de kraak slechts via de dakgoot viel te betreden, gewoond en gewerkt worden. De rechter stelde de eigenaar in het gelijk, waarna het pand op 20 oktober werd ontruimd.
De vier arrestanten van de A-weg, die de politie 10 juli verwelkomden met verfbommetjes, werden door de rechter veroordeeld tot een celstraf van één maand onvoorwaardelijk. De OvJ had aanvankelijk geldboetes van 500 en 600 gulden geëist, wegens het beschadigen van politiekleding en -auto's. De krakers gaan in hoger beroep tegen de zware straf.
HAARLEM
Er loopt een schorsingsverzoek tegen de sloopvergunning voor de Scheepsmakersdijk. Toch wilde de gemeente alvast panden plat gooien. Om dit te voorkomen hebben bewoners van de dijk snel Scheepsmakersdijk 59 gekraakt. Ondertussen heeft de staatssecretaris voor monumentenzorg, Nuis, zich aan de zijde van de krakers geschaard. Ook het ministerie is tegen de sloop. Nuis stelde zich in een vergelijkbare zaak in Amsterdam (Villa Omval) geheel anders op. Daar belde hij persoonlijk mensen uit monumentenorganisaties op die achter de Villa stonden om te vragen waar ze in godsnaam mee bezig waren.
UTRECHT
Van een viertal leegstaande panden aan het Domplein in Utrecht werd op 24 oktober nr. 12 gekraakt. De panden, in eigendom van Woningbedrijf Utrecht, worden in de nabije toekomst gerenoveerd. Na de kraak, die door justitie in orde werd bevonden, beveiligde het Woningbedrijf de overige drie panden met stalen luiken. Een paar dagen later besloot de eigenaar alsnog om kraakwachten in de panden te plaatsen. Je weet maar nooit, niet waar?
Op 28 oktober werd Vleutenseweg 68, in eigendom van de gemeente Utrecht en in slechte staat, succesvol gekraakt.
Bronnen: de Grachtenkrant, Springstof en BBS de Zwarte Ster. Je kan je openbare kraaknieuws kwijt op e-mail won@dzs.xs4all.nl of aan actieblad Ravage.