UIT: Ravage #220 van 18 oktober 1996  

Vogelgeluiden boven de haarlemmermeer 

Indien alles naar wens verloopt, zal zondagmiddag 27 oktober het vliegverkeer op en rond de luchthaven Schiphol gedurende een aantal uren stil komen te liggen. Op initiatief van Milieudefensie zullen die dag honderden ballonnen en vliegers er voor zorgen, dat de milieuvervuilende monsters eventjes aan de grond zullen blijven staan. In geval het Milieudefensie verboden wordt de actie uit te voeren, is de kans reëel dat andere actiegroepen in het geweer zullen komen. 

Afgelopen maandag ontvingen alle luchtvaartmaatschappijen die gebruik maken van Schiphol een brief waarin Milieudefensie hen erop wees dat de luchthaven op 27 oktober van 14.00 tot 16.00 uur gesloten zal zijn. Er is ook een brief gegaan naar de burgemeester van Haarlemmermeer, dhr. Van Houwelingen. Milieudefensie roept de burgemeester op zich actief in te zetten voor het demonstratierecht. Van Houwelingen beslist op 17 oktober of hij de actie zal toestaan. 

Op de afdeling reserveringen van de KLM is het nieuws over de actie nog nauwelijks doorgedrongen. Tot op heden worden de vlucht-reserveringen voor volgende week zondag op normale wijze geboekt. De dienstdoende telefoniste laat weten dat de directie van Schiphol er alles aan doet om de actie te voorkomen, maar een garantie voor een ongestoorde vlucht valt vooralsnog niet te geven. 

De voorbereidingen voor het ballonnenprotest vinden in alle openheid plaats. Behalve de luchtvaartmaatschappijen, werden eerder de gemeente Haarlemmermeer, de politie, Schiphol en de Luchtverkeersbeveiliging over alle (technische) details van de actie op de hoogte gebracht. Op 19 oktober vindt er in de omgeving van Amsterdam een laatste voorbereidingsdag plaats. 

Inmiddels hebben meer dan 4.000 mensen een ballon gesponsord. Onder de ballonnen komt een kaartje te hangen met de naam van de sponsor. Organisaties als Groenlinks, Natuur en Milieu en Ravage verspreidden eerder ballonnenbonnen onder hun leden. 

Met het ballonnenprotest wil Milieudefensie het milieu een stem geven. Uit gerechtelijke uitspraken blijkt dat blokkades aanvaardbaar zijn, mits ze tijdig zijn aangekondigd, een beperkte tijdsduur hebben en zorgvuldig zijn voorbereid. Het is ook niet ongebruikelijk dat burgemeesters blokkade-acties tolereren. In 1987 achtte de burgemeester van Borssele zelfs een blokkade van 36 uur aanvaardbaar.

Deelnemers aan de actie verzamelen om 12.00 uur bij de radartoren achterin het Amsterdamse Bos. Daar krijgt men instructies hoe de vliegers en ballonnen veilig op te laten. Met bussen worden de actievoerders vervolgens naar verschillende, zorgvuldig uitgezochte locaties gen bracht. Vervolgens worden de vliegers in elkaar gezet en de ballonnen opgeblazen met helium. 

De ballonnen hebben een doorsnee van ongeveer 50 cm. De vliegers zijn smal, met lange staarten van zilverpapier. Ze komen, afhankelijk van de locatie, op 50 tot 150 meter hoogte in de vliegpaden te hangen. Het zilverpapier trekt een scherm op tussen de vliegtuigen en de radar en kaatst de radarstraling terug naar de radar. Voor de Luchtverkeersbeveiliging is het luchtruim op dat moment niet meer te overzien, zodat het luchtverkeer moet worden stilgelegd. Deze methode werd ook toegepast in de Tweede Wereldoorlog en de Golfoorlog. 

De ballonnen en vliegers worden niet los gelaten, zodat ze na twee uur weer uit de lucht gehaald kunnen worden en ze niet gaan 'zwerven'. Er is bewust voor gekozen om alleen de radar in het Amsterdamse Bos te storen, zodat ander vliegverkeer geen hinder ondervindt. Hoewel er door Milieudefensie voor voldoende vliegers en ballonnen wordt gezorgd, kun je natuurlijk ook zelf een ballon meenemen (bijvoorbeeld die op deze voorkant van deze Ravage is bevestigd).  

De staart van de vlieger moet uit aluminium-folie bestaan. Let wel op, Milieudefensie zal de zelf meegenomen ballonnen en vliegers van tevoren controleren op veiligheid. Harde wind hoeft geen beletsel te zijn voor de actie. De vliegers gaan dan vanzelf mooier recht staan. Maar bij extreem harde wind of bij heftige regen gaat de actie niet door en wordt deze verplaatst naar zondag 10 november, tijd en plaats blijven hetzelfde.  

Op vrijdag 25 oktober beslist Milieudefensie, op basis van de weersverwachting, of de actie definitief doorgaat en maakt dat besluit bekend via een advertentie in de zaterdag-editie van de Volkskrant. Lees je die krant niet. dan kan je vrijdag ook telefonisch bellen met: 020-6262620. 

Hoe kom je op de locatie? Kom je alleen en met de trein, stap dan uit op station A'dam Zuid-WTC, waar tussen 11.00 en 11.30 uur pendelbussen rijden. Bus gemist, dan moet je een aardig eindje tippelen. (station uit, linksaf tot aan rechtbank, rechts van dit gebouw weer verder lopen richting zuiden totdat je aan de Amstelveenseweg komt, dan een stukje naar links tot aan de hoofdingang Amsterdamse Bos)  

Kom niet met de auto, want er is nergens in de naaste omgeving een parkeerplaats (dichts bijzijnde is op Schiphol of onder het Arena). In Amsterdam wordt er om 11.30 uur door fietsers verzameld op het Stadionplein en onder het Rijksmuseum. Bij de hoofdingang van het Amsterdamse Bos gelegen aan de Amstelveenseweg, tegenover de Van Nijenrodeweg, is de route door het bos naar de radartoren met bordjes aangegeven. Vanuit Nijmegen is er busvervoer geregeld, welke vertrekt pm 9.30 uur vanaf het stationsplein aan de streekbuszijde.