Naar archief

UIT: Ravage eXtra editie na inval, 8 mei 1996

Inval leidt tot mediagolf

De inval bij Ravage heeft de afgelopen dagen ongekende persaandacht gekregen. In vrijwel alle dagbladen is uitgebreid verslag gedaan van alle gebeurtenissen. Een overzicht van wat de 'burgerlijke pers' over haar 'onburgerlijke collegae' te melden had...

De berichtgeving in de Volkskrant na de inval was vrij beknopt, maar gedegen. Naast een lang artikel over het Earth Liberation Front ("Radicale activist keert zich af van 'softe' milieulobby") werden in de krant van zaterdag de gebeurtenissen bij Ravage kort samengevat ("Actievoerders houden agenten twee uur vast"). De strekking ervan is vrij objectief, zij het dat 'ruim twee uur' een ruime interpretatie is van de tijd dat onze voordeur effectief geblokkeerd werd.

Dit 'ruim twee uur' is overigens in alle kranten terug te vinden. Wellicht zagen veel toegestroomde journalisten de groep activisten geruime tijd voor de deur staan, terwijl de snuffelaars binnen daar pas wat van merkten toen ze naar buiten poogden te komen. Van 'vasthouden' - of in Telegraaf-taal 'gijzelen' - van agenten was trouwens geen sprake; de agenten konden gaan waar ze wilden, zonder Ravage-spullen wel te verstaan.

Maandag 6 mei verscheen weer een kort stukje in de Volkskrant, waarin onder de kop "Ravage verspreidt tekst claimbrief ELF op festival" een korte samenvatting van de gebeurtenissen wordt gegeven. Dinsdag 7 mei volgt een interview met een redactielid van Ravage.

Het Algemeen Dagblad gaf zaterdag zeer kort en op met de Volkskrant te vergelijken wijze verslag, zij het dat de term 'Actievoerders' door 'Krakers' was vervangen. In het artikeltje in het AD valt vooral de laatste alinea op, waarin het volgende over het Earth Liberation Front wordt gezegd: "Uit een verklaring op het internet blijkt dat het ELF op brede steun kan rekenen. Volgens het document van Earth First! moeten de acties van het ELF 'worden gesteund in plaats van genegeerd'."

In Trouw op zaterdag een artikel met de onmogelijke kop "Actievoerders verstoren inval bij blad dat BASF-claim plaatste." Trouw plaatst meer dan de meeste andere kranten vraagtekens bij de aanleiding voor de politie-inval bij Ravage: "Het is (...) zeer de vraag of de claim van de aanslag (...) inderdaad afkomstig is van het ELF." De Arnhemmer smeris denkt daar blijkbaar anders over. In hetzelfde stuk stelt een woordvoerder: "We moeten alles serieus nemen, dus ook deze nieuwe invalshoek. Die kunnen we niet zomaar naast ons neerleggen." Waarvan akte.

Het Parool schreef uitgebreid en genuanceerd over de inval en nasleep. De dag na de inval stond op de voorpagina een 'ooggetuigenverslag' van de gebeurtenissen voor de deur ("'Dit is ons pand', 'Dit is pure diefstal', schreeuwen de actievoerders"). Op pagina negen wordt meer achtergrondinformatie over de inval verstrekt. De medewerker van Ravage die ten tijde van de inval in het redactielokaal aanwezig was, wordt hier kort aan het woord gelaten.

Opvallend aan de Parool-berichtgeving is dat men als enige krant in plaats van over 'krakers' of 'actievoerders' spreekt over 'Sympathiserende Ravage-lezers' die de agenten "beletten de spullen af te voeren". Maandag 6 mei bericht Het Parool opnieuw over de 'zaak Ravage'. "De Arnhemse politie heeft (...) vanmorgen de in beslag genomen computers teruggegeven. Deze werden "aan de redactie overhandigd op het politiebureau" omdat men vreesde voor een "nieuwe confrontatie" bij het teruggeven van de gestolen spullen. Wederom een behoorlijk genuanceerd verslag, waarin ruimte voor de reactie van Ravage zelf wordt gegeven.

In tegenstelling tot alle andere dagbladen kon De Telegraaf zich ook deze keer niet inhouden. De krant ging de afgelopen dagen over tot een partijtje onderzoeksjournalistiek dat doet denken aan de tijden van Joost de Haas en de 'RARA-tentakels'. De dag na de inval werd onder de kop 'Amsterdamse krakers gijzelen politie en rechter-commissaris' een ouderwetse Telegraaf-beschrijving van de gebeurtenissen in de Van Ostadestraat gegeven ("Amsterdamse krakers gijzelen politie en rechter-commissaris", na een "wilde vechtpartij tussen rechercheurs en relschoppers" kon de Amsterdamse politie de "gegijzelde politiemensen en de rechter-commissaris bevrijden").

Dit artikel bleek slechts opmaat te zijn voor een schokkende openbaring. Maandag 6 mei gilt de voorpagina van de wakkerste krant van Nederland: 'Krakers achter BASF-aanslag, recherche richt zich op activisten'. Naast Joost de Haas (die twee jaar geleden een wonderlijk netwerk tussen allerlei actiegroepen en RARA aan het licht bracht) heeft De Telegraaf nóg een echte speurneus onder de gelederen: John van den Heuvel. Deze 'journalist' weet te vertellen dat "de recherche al enige tijd bepaalde beruchte kraakpanden in Amsterdam" observeert en dat van een aantal "hoofdstedelijke activisten" de telefoon wordt afgetapt. "Politiebronnen hebben (...) de mogelijke connectie tussen de daders achter de terreuraanslagen en de Amsterdamse krakerswereld" bevestigd tegenover de Telegraaf-verslaggever.

Dat Van den Heuvel zelf bij de smeris heeft gewerkt, blijkt van grote waarde voor zijn journalistieke kunsten. Zo weet hij te melden dat "Politie en justitie zijn geschrokken van het geweld, dat de actievoerders bij de inval (...) gebruikten". De politie werd daarbij "afgebluft" (!) door een groep krakers, alias "relschoppers" die op politiemensen insloegen. En dat alles voor de deuren van het "hetzerige actieblad Ravage"; de opvolger van het "beruchte aktieblad NN", dat al eens een interview had met de "extreme club" Earth Liberation Front, waar het uiteindelijk allemaal om te doen is.

In de Courant/ Nieuws van de Dag - de Amsterdamse variant van De Telegraaf waarin soms ruimte voor wat nuance wordt gereserveerd - werd zowaar aandacht gegeven aan de reactie van Ravage zelf op de inval: "Volgens Ravage schond de politie bij de inval zowel de privacy van de redacteuren als de persvrijheid."

In schril contrast met De Telegraaf werd de berichtgeving in NRC Handelsblad gekenmerkt door een zekere terughoudendheid. Op maandag is NRC Handelsblad de eerste die bericht over de ongerustheid bij het Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). Onder de kop "Journalisten bezorgd over inval bij blad" wordt de voorzitter van de NVJ aangehaald, die stelt het "ver over de rand" te vinden wat er is gebeurd. Verder in het artikel de reactie van Ravage zelf op de inval.

De zaterdag na de inval verscheen al een artikel in de NRC met de voorzichtige kop "Justitie neemt computers van actieblad mee." De strekking hiervan komt overeen met wat in de meeste andere kranten werd vermeld. Alleen gaat de NRC aan het eind van het stuk nog even fijntjes in op de inval die justitie in 1986 deed bij Bluf!: "Ook bij dat blad heeft justitie (...) huiszoekingen verricht, maar werd daarvoor door het Europese Hof op de vingers getikt." Niet vermeld wordt dat justitie naar aanleiding van de inval destijds onlangs is veroordeeld tot het betalen van een forse schadevergoeding. Maar toch: profetische woorden in de NRC?

Bas F.

Naar boven
Naar overzicht dit nummer
Naar Jaargang 1996