UIT: Ravage #207 van 5 april 1996   

'Geen brug over onze rug!'  

Met inzet van een grote ME-eenheid heeft de politie dinsdagmorgen 2 april een einde gemaakt aan de kraakstatus van de panden aan het Zeeburgerpad in Amsterdam-Oost. De krakers gaven zich niet zonder slag of stoot over. Met brandende barricades op straat en hevig verweer vanaf de daken werd de ME in haar ontruimingsoperatie behoorlijk gehinderd.  

Vroeg in de ochtend werd allereerst een gekraakte benedenwoning in de Borneostraat ontruimd. De BraTra had niet al te veel moeite met het slechten van de gebarricadeerde deur. Er bleek niemand in het pand aanwezig te zijn. Even later werd het pand Herengracht 584 ontruimd. Ook hier werd geen kip aangetroffen, hooguit wat kikkers in het waterbassin in de kelder. De krakers hadden namelijk voor het verlaten van het pand per ongeluk vergeten de brandblussers dicht te draaien.  

Het pand aan de Herengracht werd twee dagen eerder bezet door een grote groep krakers, een kantoorpand dat volgens hen reeds een jaar of drie niet in gebruik is. De eigenaar van het grachtenpand is de ING-bank, die aangifte deed van lokaalvredebreuk. Hulpofficier D. Gaaf kreeg nog diezelfde middag een rondleiding van de krakers. Het maakte hem niet zoveel uit of het pand nu leeg stond of niet. Hij maakte zich meer zorgen om het pand ernaast, ook van de ING, maar wel in gebruik. Hij besloot het perceel te laten ontruimen op grond van artikel 429.  

Brandende barricades 

De derde ontruiming op het Zeeburgerpad was overduidelijk de zwaarste, dat wist ook de politie ruim van tevoren. Ruim dertig krakers hadden zich verschanst op de daken van de stevig gebarricadeerde daken. Ook de toegangswegen waren onbegaanbaar, vanwege in brand gestoken straatbarricades. Een van de barricades, opgeworpen in een spoorwegtunnel, veroorzaakte door de hitte een treinstremming van een half uur.  

In het kielzog van de ME rukte een heel kordon aan journalisten op richting strijdtoneel. Voor de camera van de lokale tv-omroep AT5 werd een van de buren van de krakers gevraagd of zij de laatste tijd veel last had gehad van de bezetters. "Last? Helemaal niet. Sterker nog, het aantal autodiefstallen is hier in de buurt sterk gedaald". Zo, dat kon die op sensatie beluste tv-reporter in z'n zak steken.  

Onderwijl maakten de krakers op het dak het nodige lawaai, dat aan muziek van de Einsturzende Neubauten deed herinneren. Niet lang daarna bewezen de krakers wel degelijk flink lastig te kunnen zijn. Als een shovel van de gemeentereiniging een aanvang maakt met het verwijderen van een straatbarricade, gelegen vlak voor de panden, wordt het vanaf de daken bekogeld met zo'n beetje alles wat er los en vast ligt.  

Als vervolgens enkele ME-busjes aan komen rijden, wordt het ritueel herhaald maar dan heviger. Stront, hout, verfbommen, plastic en zelfs af en toe een verdwaalde kerstboom worden naar beneden gepleurd. Pas als de ME zich een weg naar binnen heeft gebaand, is het op het dak uit met de pret. Een voor een worden de krakers afgevoerd en naar het hoofdbureau van politie gebracht. Een kraker raakte gewond door een stuk glas in z'n gezicht, veroorzaakt door een ME'er die een ruit insloeg waar de persoon in kwestie zich juist achter bevond. Later die avond worden de meeste arrestanten huiswaarts gezonden, met een proces-verbaal op zak. 

De gebruikelijke zwaaiactie diezelfde avond, liep weer eens volledig uit de hand. Sympathisanten van de gearresteerde krakers bekogelden het hoofdbureau aan de Marnixstraat met stenen en verfbommen. Aanscheurende politiegolfjes waren eveneens een gretig doelwit van keilende manifestanten. De sfeer was behoorlijk opgefokt. Ook aan het Singel moesten de ruiten van een tijdelijk politiebureau het ontgelden.  

Panamabruggen 

De panden aan het Zeeburgerpad moesten wijken voor de bouw van de omstreden Panamabruggen, waar al tien jaar hevig buurtprotest tegen gevoerd wordt. Of de bruggen er uiteindelijk komen, is afhankelijk van de uitkomst van de bezwaarprocedure tegen de bouwvergunning. Bovendien loopt er nog een hoger beroep bij het Hof van de rechtbank. De aanleg van de twee bruggen vanaf de Cruquiskade zou de ringweg A-10 moeten ontsluiten met de Zeeburgerdijk en zo ook met de binnenstad.  

Deze plannen hebben grote gevolgen voor de leefbaarheid in stadsdeel Zeeburg, Oost en de binnenstad. Weer een verkeersader erbij, met als gevolg een toename van 50 procent meer verkeer op de Zeeburgerdijk. Langs deze drukbevolkte dijk bevinden zich maar liefst zeven schoolgebouwen en kindercrèches. Het jarenlange buurtprotest is door de gemeente nooit serieus genomen. Alternatieve routes voor het tracé werden niet onderzocht.  

De gekraakte panden werden ontruimd op basis van de onteigeningswet. Deze wet, daterend uit 1851 (weet je nog wel...) maakt het mogelijk dat gekraakte panden zonder tussenkomst van de rechter ontruimd kunnen worden. Krakers zouden in een onteigeningsprocedure geen belanghebbenden zijn, aangezien dit een kwestie zou zijn tussen onteigende en onteigenende partij. Met de ontruiming van afgelopen dinsdag is een einde gemaakt aan een kleinschalig woon-werkproject, waar veertig mensen aan meededen.

(Alex)