UIT: Ravage #204 van 23 februari 1996  

Na het congres 

De gong klinkt voor de beslissende ronde. Het slopende politieke gevecht - op de korte afstand - voltrekt zich nu in volle hevigheid. De belangen zijn immens; althans in de perceptie van iedere individuele burger.

Rondom de politieke arena groeperen zich de vakbonden en werkgeversorganisaties, de beheerders van de grote fondsen, de banken en het verzekeringswezen, terwijl iedereen gespannen toeziet. Welk tot overwinningstrofee verheven maatschappelijk archetype krijgt de kiezer over twee jaar te bewonderen. De Gemoderniseerde Verzorgingsstaat van Kok of toch de postmoderne radicaal-liberale Waarborgstaat van Bolkestein. 

Dit is de mythe. Om een definitieve paarse politieke breuk te voorkomen vereist de werkelijkheid dat Frits Bolkestein en Wim Kok juist verder naar elkaar toe groeien. Dat impliceert voor beide heren: verandering. Immers in de komende brede discussie over de modernisering van het sociale zekerheidsstelsel gaat het au fond om een (her)appreciatie van de fundamenten van de huidige maatschappelijke verhoudingen en de daarmee samenhangende socio-economische arrangementen die, tot nu toe, een vreedzame existentie van uiteenlopende bevolkingsgroepen en belangenorganisaties, min of meer mogelijk maakten. 

Hoofdrolspeler Wim Kok en 'figurant' Frits Bolkestein proberen nu, gaandeweg het script en, al improviserend, meer greep te krijgen op de belangrijkste deus ex machina voor verandering. Voor degene die in het profiel van de persoonlijke waarden niet van nature beschikt over een hoge mate van veranderingsgezindheid, een hele klus. Geen nood! Om alle psychologische, sociale en organisatorische bezwaren te ondervangen en om te voorkomen dat het gebrek aan veranderingsbereidheid omslaat in openlijk verzet, is een effectieve aanpak geboden. 

Om in die lacune te voorzien heeft Price & Waterhouse sinds enige tijd een boekje op de markt; voor de gestructureerde aanpak in het digitale tijdperk. De ook dubbelzinnig op te vatten titel is: "Better Change" en het gaat om het bereiken van een juiste integratie van persoonlijke -, organisatorische - en omgevingsfactoren in die effectieve mix waarmee verandering zich praktisch pijnloos voltrekt; met een totaal eigen nieuwe dynamiek. 

In afwijking van de in dit genre op grond van moderne geheugen - en psycho-technische inzichten veel handzamer lijkende 7-punts programma's, behelst deze op ervaring gebaseerde aanpak een 15-punts programma. De aanpak is nochtans bruikbaar. 

1. Confronteer jezelf met de werkelijkheid. (Mensen hebben altijd een gevestigd belang in het handhaven van de status quo en willen die zo mogelijk eeuwig laten voortduren);

2. Leg je toe op de strategische context. (In welke verandering steek je de meeste energie. In welk domein wil je betere prestaties. Bedenk dat de kiezer de ware Triomfator op de bereikte resultaten afrekent);

3. Zorg voor een sterk mandaat. (Het kader en de top steunen de zaak meestal- dat gold zelfs voor Ceaucescu in de eindfase en hier zal het ook niet zo'n vaart lopen, al circuleren de DEA-helikopters boven het Binnenhof om de Europese Noriegas Kok en Van Mierlo gevankelijk af te voeren naar Alcatraz of ze levenslang te verbannen naar Chirac's Atlantische Duivelseiland- maar ook de lagere echelons moeten hun partijtje uit volle borst meezingen);

4. Kies intelligente doelen. (Zaken moeten voor iedereen waarneembaar verbeteren in domeinen die voor de organisatie en de stakeholders belangrijk zijn);

5.Bedenk een ijzersterke argumentatie. (Niemand verandert ooit uit zichzelf, dus maak nooit die assumptie);

6. Laat de kiezers/achterban zelf de verandering stuwen/dragen. ("We doen het voor de kiezers/leden", is nog steeds de beste manier om je achterban te mobiliseren);

7. Ken je potentiële stakeholders. (Invloedrijke spelers/marktpartijen/belangen- of pressiegroepen kunnen belang hebben bij veranderingen);

8. Benut alle mogelijke hefbomen voor verandering. (Vrouwen en minderheden brengen beweging in verouderde paradigmata en vervangen die waar nodig);

9.Investeer in vaardigheden. (Over-investeer in je menselijk kapitaal);

10. Herdefinieer je maatregelen. (Her-evalueer en ontmantel oude maatregelen waar nodig);

11. Benut alle beschikbare hefbomen voor verandering. (Kiezers-markten, het politieke product, de diensten en de organisatorische structuur);

12. Je moet plannen. (Om de verandering te stuwen heb je een gedocumenteerd en gedetailleerd actie - plan nodig);

13. Integreer je initiatieven. (De slimsten weten hun daadkracht te koppelen aan een doelgerichte strategie);

14. Denk groots. (De benepen kijk typeert veel projecten, met voorspelbaar resultaat);

15.Communiceer continu. (De heldere boodschap begrijpt men, de eerlijke boodschap gelooft men).  

OK, vergeet de metaalmoeheid en beuk er in het kader van de mythevorming maar op los Boys! We zien het wel, in 1998 of op enig eerder moment, als het moet. 

Al Peterson