UIT: NN #97 van 14 november 1991  

ME slaat alles 

Zestien gewonde studenten en vier gewonde ME'ers. Dat is tot nu toe het spijtige resultaat van de landelijke studentendemo die op 12 november in Den Haag werd gehouden. De opkomst was hoger dan de organiserende studentenbonden en de Haagse politie hadden verwacht. Voor de laatstgenoemde was dit reden om de wapenstok  als sterkste argument te gebruiken. 

Het was in de week van 4 tot 8 november al erg onrustig in onderwijsland. Toen was er de studenten-actieweek, waarbij er in het hele land universiteits- en hogeschoolgebouwen werden bezet, colleges werden onderbroken en kleine acties werden gehouden. Dit had een sterk mobiliserend effect voor de landelijke demo; in totaal kwamen er zo'n tienduizend mensen op de been tegen Ritzens onderwijsplannen. En waarschijnlijk was ongeveer de helft van dat aantal geen student, maar scholier. 

De bezuinigingslawine 

Dat er zoveel scholieren aan de demonstratie meededen is helemaal niet gek. De maatregelen die onderwijsminister Ritzen er door probeert te drukken, of al doorgevoerd heeft, zullen vooral hun treffen. De meeste bezuinigingen, zoals het verminderen van het aantal studiejaren, de hogere rente op studieleningen en de studievoortgangscontroles, gelden namelijk alleen voor studenten. Daardoor voelen de huidige studenten zich niet gemotiveerd om zich tegen de plannen te verzetten, terwijl de toekomstige studenten het nu nog te druk hebben met school. Op die manier heeft de minister al vele beklemmende maatregelen er geruisloos doorheen weten te voeren.

Maar het lawaai lijkt dan nu te zijn begonnen. Op het ogenblik is het aantal jaren studiefinanciering teruggebracht tot vijf, maar de minister heeft goede voornemens dat verder in te perken tot vier jaar. En daarbij moet de 'tempobeurs' ingevoerd worden. In de toekomstvisie van 'de vriend van elke student', zoals deze dictator zichzelf noemt, is er maar één richtlijn voor het leven van een studerende, namelijk haar studieschema. Loopt zij daarop achter, dan moet zij haar beurs net zolang lenen totdat ze weer op schema is. En elk jaar wordt zij hier weer opgecontroleerd. 

Het feit dat de leningen schrikbarend duurder worden,zal betekenen dat vooral mensen met weinig draagkrachtige ouders zich wel twee keer zullen bedenken voordat ze aaneen studie beginnen. De studieschuld kan uiteindelijk oplopen tot honderdduizend gulden, en dat moet je toch maar zien af te betalen. Het is ook nog maar de vraag of studies wel binnen vier jaar te doen zijn; de gemiddelde student doet nu 5,2 jaar over haar studie. Is het studeren in de toekomst alleen weggelegd voor de welgestelde super intellectuelen? 

Voor de scholieren zelf worden de schoolgelden in '93 met driehonderd gulden verhoogd, naar fl. 1400,- en als je vaker dan één keer blijft zitten krijg je een boete van fl. 250. Dat laatste is nog een meevaller, want aanvankelijk was de minister van plan deze mensen hun studiebeurs te laten lenen, omdat ze 'inefficiënt gebruik maken van het onderwijs'. Ook de universitaire democratie,waar in de jaren zestig zo hard voor gevochten is, wordt op alle mogelijke manieren aangetast dan wel genegeerd. 

Inhumaan 

Deze, en andere inhumane maatregelen, waren voor velen reden genoeg om de actieschoenen aan te trekken en om één uur 's middags op het Plein in Den Haag te staan. Na een bandje en wat sprekers trok de stoet door de Haagse binnenstad, om uiteindelijk bij het Binnenhof te eindigen, dat op ongeveer 100 meter afstand van het Plein ligt. Hoewel er een vergunning voor de demonstratie was, probeerde de politie met 8 jeeps en wat paarden toch de ingang tot het Binnenhof te blokkeren. Na wat schermutselingen zagen de actievoerders kans om, langs de blokkade om, het parlementaire centrum van Nederland te betreden en te bezetten. 

Direct werd de Tweede kamer afgeschermd, maar de dranghekken waarmee dat gebeurde, werden steeds meer naar achteren geduwd; tot gruwel van de ongeveer vijftig aanwezige ME'ers. Die werden getrakteerd op een regen van verfbommen, eieren, rookbommen, halfgevulde bierblikjes en alles wat maar binnen handbereik lag. Met veel getrek, geschreeuw en gemep probeerde de smeris koste wat koste de demonstranten buiten de Tweede Kamer te houden, waar op dat moment het debat over de. onderwijsplannen plaatsvond. 

Na ongeveer drie kwartier besloot de actieleiding dat het tijd was om weer naar het Plein te gaan om de spelende band te bezichtigen. De demonstranten hadden voorlopig echter andere plannen en weigerden te vertrekken. De sfeer raakte steeds meer gespannen, en de ME sloeg veelvuldig en hard. Toch wisten de demonstranten niet van ophouden en bleven, onder het schreeuwen van leuzen als 'Ritzen is een hondenlul' en 'Het zal je vader/moeder maar zijn' (over de ME dus), gewoon staan. 

Toen na anderhalf uur het gros van de mensen inderdaad naar het Plein was vertrokken, besloten onze Haagse helden toch nog maar enkele charges uit te voeren op de plusminus 100 overgebleven studenten. Hierbij ontstonden de meeste verwondingen, waaronder enkele gebroken benen en handen. Ook werd een actievoerder dooreen politiehond in arm en kont gebeten, en samen met vier anderen per ambulance naar een ziekenhuis afgevoerd. De andere actievoerders werden, terwijl ze wegrenden, nog van alle kanten geslagen met lange en korte wapenstok. In totaal waren er zestien studenten die eerste hulp nodig hadden. 

Ook op het Plein werden mensen geslagen. Ikzelf stond op een hoek van 't Plein met iemand te praten, en had niet door dat de politie zich om ons heen had verzameld. Eén agent meldde dat we op moesten rotten en duwde mij weg. Ik zei dat we niet meer op het Binnenhof stonden maar op het Plein, en kreeg als antwoord een wapenstok op mijn hoofd van een smeris achter mij. Of we ons naar het midden van het Plein wilden begeven. Vier mensen werden gearresteerd wegens 'openlijke geweldpleging', maar werden dezelfde avond weer vrijgelaten. 

Deze actie was zeer geslaagd wat betreft de opkomst, maar heeft verder een zeer vieze nasmaak achtergelaten. Wij verheugen ons op de volgende ontmoeting met de minister. Je zal nog van ons horen.  

Seydi, namens de ASVA