Naar archief

UIT: NN #94 van 3 oktober 1991   

Deutschland, jetzt schon wieder? 

Hoyerswerda. Dat is een soort omgekeerd Kedichem. Hoyerswerda. Dat is waar een nieuwe Duitse volkssport is geboren. Hoyerswerda. De prelude op de zwanenzang van het neofascisme. Hoyerswerda. Een gesprek op dinsdag 24 september met een militante Berlijnse anti-fascist. 

We hebben het over het geweld in de voormalige DDR. Kun je zeggen wat er gebeurd is? 

"In principe is het zo, dat een tendens van vreemdelingenhaat in de DDR afgelopen week een hoogtepunt heeft gevonden. Dat uit zich in tamelijk massale aanvallen op vluchtelingencentra in zowel de voormalige DDR als ook in de zogenaamde oude bondslanden. Nieuw aan de huidige situatie is dat laatst in Hoyerswerda de bevolking de neofascisten gesteund heeft, ze zelfs opgestookt heeft om de woningen van vluchtelingen aan te vallen met stenen en brandbommen." 

"Eigenlijk was het een meute van ongeveer 600 mensen die voor de vluchtelingenhuizen stond. Dit word er helaas voor gebruikt om het politiek debat over vluchtelingen zo te krijgen, dat de grenzen gesloten worden, omdat anders nog meer vreemdelingenhaat zou ontstaan." 

"Het CDU maakt van de akties van de fascisten gebruik, ze maakt er een politiek argument van. We hebben geprobeerd hier wat tegenover te stellen, maar dat is erg moeilijk, want de strukturen in Oost-Duitsland zijn fataal. Dat komt doordat de DDR-maatschappij tamelijk kleinburgerlijk was en door de sociale onzekerheid is daar nu een voedingsbodem voor het fascisme of neofascisme ontstaan. Dat is op het moment een zeer groot probleem voor de vluchtelingen." 

Zijn er nu ook akties tegen de fascisten die dit telkens doen? 

"Ja, dat proberen we. Afgelopen weekend zijn we, dat zijn zo'n 400 mensen uit Berlijn, naar Hoyerswerda gegaan om met de vluchtelingen te praten, om te kijken wat ze nodig hebben en om te vragen of ze daar weg willen, of er misschien ook een politieke groep gevormd moet worden die probeert ze daar weg te krijgen. Als ze daar uit eigen beweging weg zouden gaan verliezen ze hun status als politiek vluchteling en dus ook de bijbehorende financiële ondersteuning. We hebben dus geprobeerd daar in gesprek te komen en ze direkt te ondersteunen." 

"Dat heeft bij hen een positieve reaktie veroorzaakt, namelijk dat ze nu ook eens een keer wél ondersteund worden. De situatie in Hoyerswerda is erg fataal. De vluchtelingen waren al dagen niet meer uit hun huizen gekomen uit angst voor represailles van de plaatselijke bevolking. Ze konden geen boodschappen meer doen en eten van buiten kregen ze ook al niet. Het is verschrikkelijk wat daar gebeurde. We zijn nog steeds geschokt, zo'n kleinburgerlijkheid, zo'n vreemdelingenhaat, niet te beschrijven. Wat we uit gesprekken hebben begrepen is dat driekwart van de mensen daar het goed vond dat de asielcentra aangevallen werden." 

De vreemdelingenhaat is daar erg groot? 

"Ja, we proberen zaterdag nog een demonstratie te organiseren, maar dan beter voorbereid. We willen nog een keer in die stad aanwezig zijn en wat tegenover de vreemdelingenhaat stellen. Het is maar een druppel op de gloeiende plaat wat we daar doen. De vluchtelingen zijn inmiddels ook uit Hoyerswerda weggevoerd, hetgeen de fascisten zeker als een overwinning uit zullen leggen. Toch denk ik dat het maar beter is dat ze daar weg zijn, omdat het er levensgevaarlijk was." 

Hoe gaat de politie hiermee om? Doen ze wat tegen die fascisten of niet? 

"Die staat erbij en doet niets. Dit soort aanvallen gebeurde sinds dinsdag iedere avond opnieuw. De politie was er toen niet, kwam te laat of pas na een uur of anderhalf. Ze zijn pas sinds dit weekend, toen wij ook aankwamen, massaal aanwezig. Dat betekent dat er toen ook eenheden van de Bundesgrenzschutz aankwamen. Voor die tijd deden ze niets. Door de politieke druk van buitenaf doen ze nu wel wat: ze beschermen de vluchtelingen, maar daar zitten ook weer twee kanten aan. Dat heeft een repressief karakter jegens de vluchtelingen zelf. In de regel doen ze niets, dat is de ervaring van het laatste half jaar. Zelfs als ze, wel zouden willen, hebben ze niet de middelen om wat tegen het rechts-extremisme te doen." 

De politiek doet ook niets? 

"Nee. Het wordt juist gebruikt. Een uitspraak van de Saksische minister van binnenlandse zaken luidde, dat hij er voor was een groot hek om de asielcentra te bouwen en de vluchtelingen de Duitse gewoontes bij te brengen, dan zou het probleem zo opgelost zijn. De vluchtelingen worden dus ook nog eens schuldig verklaard aan vreemdelingenhaat." 

Tot zover het inmiddels gedateerde interview. De bewuste minister Krause (vroeger Stasi, nu CDU) is inmiddels afgetreden. De in het interview aangekondigde demonstratie is gehouden: 4000 antifascisten, net zoveel politie, geen nazi's, tientallen gewonden, 17 arrestanten en veel schade. Rechts-radikalen hielden hun orgies elders: Attenow, Paetz, Neubrandenburg, overal.  

De politiek praat over het afschaffen van de grondwetparagraaf waarin gesteld wordt dat Duitsland een vrijhaven voor politiek vluchtelingen moet zijn, omdat ze anders de stroom vluchtelingen niet in kunnen dammen. De Duitse bondspresident von Weiszäcker, bekend van een uit de klauwen gelopen staatsbezoek aan Amsterdam, heeft aangekondigd bij vluchtelingen op bezoek te gaan. De media doen heel geschrokken over het hoge, maar voor de grote steden eigenlijk heel normale, percentage DVU en Rep-stemmers. 

De neonazi's hebben een overwinning in de armen geworpen gekregen door de politici. Duitsland neemt relatief meer vluchtelingen op dan de haar omringende landen. Dat is de konsekwentie van de grondwet. De konfrontatie met grote kulturele verschillen zonder daarop voorbereid te zijn, is Otto Normalverbraucher teveel geworden. Fascisten weten dat dit gebeuren kan, daar sturen ze op aan.  

De politiek zou moeten diskussiëren over en aangeven hoe al die mensen met verschillende culturen het best met elkaar kunnen leven. Maar dat doet ze niet. Ze is bezig machtsposities te verwerven en fascisten in hun parlementaire midden toe te laten. Die zeuren vervolgens net zo lang over buitenlanders, totdat niemand het uiteindelijk meer wil weten. Het gevolg daarvan is dat die diskussie niet gevoerd wordt, dat vanuit de politiek niet gehoord wordt, hoe iedereen aan elkaar zou kunnen wennen en elkaar zou kunnen respekteren.  

Dan wordt de diskussie dus op straat gevoerd met argumenten als: "Ze moeten met hun vieze poten van onze vrouwen afblijven" en: "Blijf met je rotpoten van onze rotbuitenlanders af". In die sfeer is het mogelijk dat fascisten een overwinning halen. Een voor hun échte overwinning: fysiek. Dat is de "point of no return". De enige manier om ze dan nog te bestrijden is op diezelfde voorwaarde: fysiek. Keer op keer de straat op en slaan. Net zolang tot je ze zo vaak hebt laten verliezen, dat iedereen weet dat ze verloren hebben. Het is heel triest dat het zo ver gekomen is.  

Vrije Keijser

Naar boven
Naar overzicht dit nummer
Naar Jaargang 1991