UIT: NN #83 van 2 mei 1991   

PID Tilburg 100 jaar terug in de tijd 

Via een informant in Tilburg kregen we de volgende rapportage van de PID op de burelen. De politie schreef onderstaande brief over subversieve activiteiten van de socialisten/anarchisten daar. 

Geheim programma der socialisten uit te voeren bij de a.s. komst van H.H.M.M. de Koninginnen, vastgesteld op de sociale vergadering van 20 april jl. ten huize van G. de Voogd, wonende Melierstraat alhier. 

Vastgesteld is zoveel mogelijk tijdens het verblijf van H.H.M.M. alhier, door walgelijke en vuile geschriften het volk tot oneerbiedigheid tegen het Koningshuis op te hitsen. Daartoe zullen op een der socialistische drukkerijen twintigduizend schoolbiljetten worden gedrukt, die meestal door vreemde socialisten die tot dat doel zullen overkomen onder het feestvierende volk zullen worden verspreid. 

Aan socialisten alhier is opgedragen, zo de mogelijkheid daartoe bestaat, in een der straten waar door H.H.M.M. moet rijden, een kamer te huren. Deze kamer moet worden gehuurd onder voorwendsel dat eene boerenfamilie de gehele stoet wil zien. Het front der kamer moet als dan op een in het oog vallende wijze met groen en oranje worden versierd, doch zodra H.H.M.M. tegenover dat raam zullen zijn gekomen, zal door D. Nieuwenhuis, van Emenes en Fortuin ieder een pak schoolbiljetten in het kon. rijtuig worden geworpen. 

Verder is vastgesteld dat in den nacht van 17 op 18 mei e.v. omstreeks half twee ure zullen uit trekken, vier man, waarvan twee in vrouwenkleren. Deze laatsten zullen dan onder hunne rokken dragen een pot vuurroode verf om op plaatsen waar zij zich veilig wanen de versiering met roode verf te bevuilen, tevens zullen zij met zich voeren een pot stijfsel, om op scherp in het oog vallende plaatsen grootte biljetten aan te plakken, waarop niets anders dan hatelijkheden aan het adres van H.H.M.M. 

Aan het fabriek van Swagemakers hetgeen door het Koninginnenpaar zal worden bezocht, zal een groot biljet worden aangeplakt, waarop nauwkeurig zal zijn uitgerekend, hoeveel personen aan hongerloon worden uitbetaald, het traktarent eener Koningin van 15 jaar gelijk. 

D. Nieuwenhuis heeft de Afdeling alhier doen weten, (ofschoon dit schrijven kon mij niet worden vertoond daar het zich in handen van den Secretaris bevond) dat hij hier te Tilburg hetzelfde standje zal proberen als te Amsterdam, dat hij daartoe zal overkomen met Beens, Geel, Hermans, Fortuin, van Helsdingen, Samson en Baljé uit 's Bosch (deze laatste). Baljé zal er dan ook hebben voor te zorgen dat te 's Bosch twee rijtuigen worden gehuurd bijaldien men voor dien tijd te Tilburg geene vast in besprek heeft kunnen krijgen. 

Heden morgen is bij een der winkeliers alhier door den zich noemenden anarchist Willem Gerding, alhier woonachtig, aangekocht 24 el. rood vlaggedoek, waarvan een stuk van 24 vierkante el. zal worden gemaakt. In ieder der hoeken daarvan zal worden afgebeeld een springende dienamiet bom waaronder een doodshoofd, daaronder leve, leve de anarchie, leve de commune, dood aan de maatschappij, weg met het kapitaal. De partij was er nog niet over eens wat er in het midden moet worden geplaatst! 

De bommen, doodshoofsen en letters voor de afschriften hiervoren genoemd worden vervaardigd door de Voogd-Schilder in op werkplaats der staats-spoorwegmaatschappij alhier. Men zal trachten dit scherm op te trekken op het oogenblik dat H.H.M.M. het plein de Veldhoven oprijden te voren zullen aan twee boomen ter hoogte van acht meter boven den grond katrollen worden aangebracht waardoor een zeer dun zwart draadje van sterke constructie zal lopen, waaraan op een gegeven oogenblik het scherm zal worden bevestigd en voor het aangezicht van H.H.M.M. zal worden opgetrokken. Ter bevordering der propaganda zijn op dien dag (18 Mei 1895) vele sociale vereenigingen uitgenoodigd. 

De inspecteur van politie 

ps: H.H.M.M. betekent Hare Hare Majesteit Majesteit. Twee koningingen dus, Wilhelmina en Emma.