UIT: NN #78 van 28 februari 1991  

KAGO informatie 

Het lang verwachte militaire offensief is begonnen. Vanaf nu zal het schaarse militaire nieuws en de spekulatie daarover het politieke nieuws van de voorpagina's verdringen. De belangrijkste konklusie over de gebeurtenissen van de afgelopen week is dat de regering van de VS vastbesloten is om de militaire macht van Irak te breken en een totale nederlaag van dat land af te dwingen. Elke poging om tot een diplomatieke oplossing te komen is systematies gesaboteerd. In laatste instantie bleek ook de Sovjet-Unie niet bereid om zich hard te maken voor haar eigen vredesvoorstellen. De VS hopen kennelijk dat door een militaire nederlaag Saddam Hoessein ten val zal worden gebracht zodat er na de oorlog zonder problemen aan de nieuwe internationale orde van Bush kan worden gewerkt in de Golf-regio.  

De luchtbombardementen hebben zich voortgezet de afgelopen week. De doelen verschoven geleidelijk naar de Iraakse verdedigingslijnen in Koeweit en alles wat daarmee samenhangt. Verdedigingswerken, bunkers, mijnenvelden, reserveposities, verbindingen, depots, pantservoertuigen, luchtafweer-installaties werden aangevallen. 

Ergens aan het begin van de week begon men met verkennende aanvallen (telkens met eenheden van zo'n 3.000 man) om de verdediging te testen. De omvang van deze aanvallen op kleine schaal werd steeds groter en had volgens het oorspronkelijke aanvalsplan over moeten lopen in het eigenlijke land-offensief op woensdag of donderdag.  

Een verslaggever van de Sunday Times schrijft (24.02) dat de Britse 1e pantserdivisie bevel had gekregen om aanvalsposities in te nemen op woensdag 20.02 om 13.00 u. met de bedoeling om voor zonsopgang op donderdagochtend de aanval te beginnen. Om 12.45 u. werd echter een urgent bevel doorgegeven om de beweging naar voren stop te zetten. 

Op vrijdag 22.02 werden Amerikaanse tanks in beweging gezet om aanvalsposities in Irak zelf in te nemen (Sunday Times) en op zaterdagmiddag omstreeks 12.00 u. begonnen volgens de Observer (24.02) amfibie-operaties en doorbraken van de zandwallen langs de grens met Koeweit. Dit alles werd voorafgegaan en begeleid door steeds heviger artilleriebombardementen. (alle tijden zijn plaatselijk)  

Dit beeld komt in ieder geval gedeeltelijk overeen met de Iraakse bewering dat de landaanvallen al drie dagen voor zondag 24.02 begonnen waren. Het zou tevens verklaren waarom de olie-installaties al in brand waren gestoken een paar dagen voor de diplomatieke aktiviteiten uiteindelijk mislukten.  

De enige rationele militaire verklaring voor het in brand steken was immers het verbergen van het slagveld en dat was het Iraakse leger alleen van plan uit te voeren als de aanval begonnen was. De Iraakse bevelhebbers waren hier blijkbaar van overtuigd. Het diplomatieke gemanoeuvreer van de Sovjet-Unie en Saddam Hoessein heeft in ieder geval tot gevolg gehad dat de voor de VS optimale maanloze periode verloren is gegaan evenals het meest gunstige tij in de Golf.  

Bovendien is de slecht weer-periode dichterbij gekomen. De druk op de Amerikaanse militairen om een bijzonder snel offensief uit te voeren is daarom des te groter (een expert noemde een afstand van 40 km per dag met hevige tegenstand en anders 200 km per dag. Dit zijn bijzonder grote afstanden voor gevechtseenheden op een slagveld). 

De eerste berichten van de gevechtshandelingen wijzen erop dat het door veel kommentatoren genoemde aanvalsplan wordt uitgevoerd. Dit houdt in dat een grote beweging om Koeweit heen wordt uitgevoerd door het grootste deel van de pantserstrijdkrachten, gesteund door een deel van de luchtmobiele eenheden. (Franse en Amerikaanse parachutisten). Het doel lijkt om heel het garnizoen in Koeweit af te snijden en al doende de Iraakse tank reserves in de strijd te betrekken zodat ze in een groot gevecht vernietigd kunnen worden. 

Er vinden ook schijnbaar beperktere operaties langs de Koeweitse kust plaats. Zo zouden er parachutisten en elitetroepen in Koeweit stad zijn gesignaleerd (Koeweitse bronnen) en ook kleine amfibiese landingen ten zuiden van Koeweit stad hebben plaatsgevonden. De amfibiese hoofdmacht (18.000 man) lijkt op het moment van schrijven nog op zee te zijn. De koalitie zegt dat ze 5500 krijgsgevangenen heeft gemaakt in de eerste tien uur van gevechten en noemt dit veel.  

Het lijkt mij echter juist een zeer laag aantal. Een mogelijke verklaring is dat een bijzonder groot deel van de voorste linies is ontruimd en de troepen zijn teruggetrokken (om de hevige bombardementen te ontlopen) naar de tweede linie. In die tweede linie zouden ook de betere troepen zitten. Als dit klopt moeten de werkelijke gevechten nog beginnen. 

De volgende zaken spelen ook een rol: de Gardetroepen van de Iraakse reserve zijn mogelijkerwijs niet meer aan de Koeweitse grens, maar zijn Irak ingetrokken. De Iraakse luchtmacht kan nog steeds worden ingezet. Er zijn mogelijkerwijs nog grote aantallen Scuds en andere raketten achter de hand gehouden die nu pas worden ingezet. De helikopters van de Iraakse luchtmacht zijn nog steeds niet gebruikt. 

POLITIEKE SITUATIE 

De grootste ommezwaai was die van Irak op vrijdag 15 januari. Zoals in het vorige bulletin betoogd was het Iraakse aanbod een reuzezwaai. De regering Bush vond dit blijkbaar ook want ze gebruikte een versie van de tekst van het aanbod die de betekenis ervan verdraaide. 

In de eerste alinea van het aanbod wordt volgens het weekblad Time (25.02.1991) in de Amerikaanse versie de term ...'readiness to deal with Security Council Resolution No.660'... gebruikt (bereidheid om met de resolutie om te gaan); andere vertalingen genoemd in Time gebruiken de formulering 'to go along with of accept' (mee akkoord gaan of accepteren). In de versie van de Amerikaanse regering lijkt de bereidheid van Irak om de resolutie te aanvaarden vager.  

Een nog belangrijker interpretatief out schuilt in de vertaling van dat deel van de oorspronkelijke tekst die het verband legt tussen het terugtrekken uit Koeweit en de lijst punten waar Irak verder over wil onderhandelen. In de Amerikaanse tekst staat 'will be linked to the following' (zal gekoppeld worden aan). Volgens de vertaalafdeling van de luisterdienst van de BBC (in een interview op de World Service uitgezonden op 18 februari) is dit fout en moet er staan 'should be linked' (zou gekoppeld moeten worden). In het Arabies ontbreekt een woord dat de eerste vertaling mogelijk maakt. Volgens de vertaler van de BBC, die zich waarschijnlijk baseerde op de tekst die door Radio Bagdad werd uitgezonden, ligt de koppeling dus niet zo hard. 

De interpretatie van de Iraakse verklaring behoort dus te zijn dat men zal voldoen aan resolutie 660 en wil praten over de eisen. De Amerikaanse regering heeft dit veranderd in een bereidheid van Irak om te praten over resolutie 660 gekoppeld aan een aantal voorwaarden. In de loop van de week werd er intensief onderhandeld tussen Irak en de Sovjet-Unie. Vrijdagochtend vroeg werd door Gorbatsjovs woordvoerder zelfs de indruk gewekt dat een soort sukses was bereikt met het '6 punten plan'. Dit en latere versies stuitten echter steeds op Amerikaanse veto's.  

Als dit slechts een onderhandelingstaktiek was, dan lukte het, want op zaterdag zou bij de vergadering van de Veiligheidsraad gezegd zijn dat de Iraakse regering positief had gereageerd op het Amerikaanse ultimatum van vrijdagmiddag (waarin Irak gewaarschuwd werd om Koeweit te ontruimen en daar voor 18.00 uur zaterdag mee te beginnen). Een pleidooi voor uitstel van Gorbatsjov mocht echter ook niet meer baten. 

Karel Koster (AMOK) 24.02.1991 

[ kader ]

VERZET TEGEN SADDAM, DOELEN NA DE OORLOG

Neue Zürcher Zeitung

Ongeveer 5000 mensen zouden zondag (17/2) in de stad Diwaniyak tegen Saddam geprotesteerd hebben. Tien funktionarissen van de Ba'ath-partij zouden zijn doodgeschoten en onder de voet gelopen toen ze de demonstranten probeerden tegen te houden, aldus berichten van reizigers uit Irak op 17/2 in Nikosia.

De acht tegen Irak verbonden Arabiese staten hebben zich op 16/2 vastgelegd op een overeenkomst voor militaire en ekonomiese samenwerking na het beëindigen van de Golfoorlog. De overeenkomst komt er op neer dat Egypte en Syrië (?) met hun troepen de andere, zes helpen verdedigen inruil voor petrodollars vanuit die landen. Ze verplichten zich ook de Palestijnen, na de oorlog, aan zelfbeschikking te helpen en andere Arabies-Israëliese geschillen uit de wereld te helpen, waaronder:

-terugtrekking van de Israëliese troepen uit alle bezette gebieden;

-vestiging van de staat Palestina in West-Jordanië;

-het verwijderen van massavernietigingswapens uit de regio.