UIT: NN #78 van 28 februari 1991  

Golfoorlog is wereldwijde milieuramp 

Koeweit: bijna 600 oliebronnen in brand 

Al in een eerder stadium van de oorlog werd de wereld opgeschrikt door een enorme olievlek in de Perzische Golf. Deze werd expres veroorzaakt door Irakese troepen, hoewel andere bronnen meldden dat de meest op tv verschenen vlek veroorzaakt werd door een lekke olie-opslagtank in Kafji in Saoudi-Arabië.  

Vandaag (woensdag) melden diverse bronnen dat voor de kust van Bahrein een derde olievlek is ontdekt. De vlek is tientallen kilometers groot en baart in de regio grote zorgen. Voor het inzetten van het grondoffensief werd duidelijk dat Saddam Hoesseins troepen hun dreiging de Koeweitse olie-installaties in brand te steken, gingen waarmaken. Op dit moment branden meer dan 590 oliebronnen in Koeweit. 

De olievlek en vooral de branden zorgen voor een milieuramp die in ieder geval in de regio enorme konsekwenties zal hebben. Het is niet uitgesloten dat de gevolgen over de gehele wereld merkbaar zullen zijn. Een groot deel van Koeweit en van de Golf is bedekt met zwarte rook.  

CNN-verslaggever Charles Jaco, een van de eerste verslaggevers in Koeweit-Stad, meldde dat de maan nauwelijks te zien was door de roet/rook, en dat de straten kompleet verduisterd waren. Andere verslaggevers maakten zich zorgen over mogelijk giftige stoffen die in de rook aanwezig zijn. Op 22 februari zou de rookwolk al over de gehele Perzische Golf hangen. Ook in Bahrein is de lucht zwart.  

Van buiten de Golfregio is hulp geboden bij het bestrijden van de milieuramp. Een onafhankelijke groep die daarmee bezig is, is GEERT, Gulf Environmental Emergency Response Team, een initiatief van twee Canadese ecologen met hulp van wetenschappers in diverse landen. GEERT heeft een vertegenwoordiger in Bahrein en verder in Amsterdam en Vancouver (Canada). 

GEERT werd zo'n maand geleden opgericht in Amman in Jordanië. Jordanië was het land waar het eerst de aandacht werd gevestigd op de mogelijke milieugevolgen van een oorlog. Koning Hoessein sprak zich er in november uit en Jordaanse wetenschappers maakten berekeningen van de gevolgen en mobiliseerden internationale steun. GEERT is daar een gevolg van.  

De Jordaanse wetenschapper Dr. Toukan voorspelde een mogelijke "nucleaire winter" door de enorme roetwolken, fotosynthese in planten zou onmogelijk worden en de moessonregens in (vooral) India en Pakistan zouden worden verstoord. De nu vallende giftige "zwarte regen" kan zich verspreiden en over de hele wereld watervoorraden besmetten.  

De voorspellingen van Dr. Toukan gingen uit van 300 oliebranden en werden door sommigen als te negatief beschouwd. De ramp zou volgens die kritici tot de Golfregio beperkt blijven. Nu al echter brandt het dubbele van het aantal bronnen als waarop de voorspelling gebasseerd was. Bovendien werd het onderzoek onderschreven door andere wetenschappers met "grote reputaties", zoals de 'ontdekker van het gat in de ozonlaag'. 

GEERT is een organisatie die belangeloos probeert de milieugevolgen te bestrijden. Ze pleiten voor een zo spoedig mogelijke stopzetting van de oorlog om met het opruimen van de olie en het blussen van de branden te kunnen beginnen. Ze zijn onafhankelijk, niet politiek en vooral praktisch gericht. De belangrijkste aandachtspunten van GEERT zijn: 

-Het snel ter plekke verzamelen van gegevens over de ecologische schade. De milieuramp speelt zich in stilte af, GEERT vraagt aandacht voor deze feiten en wil de informatie-achterstand over de gevolgen van de olieramp met spoed opheffen. Ze willen met wekelijkse persberichten mensen in binnen- en buitenland op de hoogte brengen van de werkelijke ecologische gevolgen;

-Het vanuit Bahrein helpen coördineren van de schoonmaak operaties in het Golfgebied. 

Van het eerste aandachtspunt is dit stuk een voorbeeld. Het coördineren van schoonmaakaktiviteiten krijgt vorm door de gesprekken die op hoog niveau in Bahrein worden gevoerd en door kontakt met bedrijven die milieuvriendelijke schoonmaaktechnieken aan kunnen bieden. GEERT krijgt steeds meer een bemiddelingsrol. Ze krijgen veel informatie over technieken om de branden te stoppen en olie op te ruimen. 

De Amsterdamse GEERT kwam tot stand doordat één van de twee Canadese initiatiefnemers die naar Canada vloog, tijdens een tussenstop in Amsterdam kontakt sloot met een groene-technologie bedrijf. Deze stelden faciliteiten beschikbaar en startten GEERT Amsterdam. Ze worden inmiddels ondersteund door zo'n 30 vrijwillig/st/ers, die zich aanmelden naar aanleiding van de publiciteit rond het initiatief. 

GEERT kan nog meer vrijwillig/st/ers gebruiken maar er is vooral behoefte aan financiële ondersteuning. Daarom de vraag om gul te storten om het werk van GEERT mogelijk te maken.