UIT: NN #74 van 24 januari 1991
Over het bewijzen van beschuldigingen
In de vorige editie van NN publiceerden we het artikel 'Informant/Provokateur Ontmaskerd'. Over Lex Hester, een man die al 12 jaar werkt voor verschillende inlichtingendiensten. Hij werkte onder meer bij boekwinkel Fort van Sjakoo in Amsterdam, distribueerde het blad INFO (vol verklaringen van guerrillagroepen in West-Europa) en bood wapens/explosieven aan bij diverse mensen uit de aktiebeweging.
Al geruime tijd hadden diverse mensen een groot wantrouwen in de integriteit van Lex. Een interview met een ex-PID chef in de Nieuwe Revu van december vorig jaar bood nieuw licht in deze zaak; het verhaal van deze ex-PID'er over de werkwijze van een informant, kwam overeen met het verhaal dat bekend was over Lex.
Daarna is besloten het verhaal aan de grote klok te hangen.
Echter, niet iedereen is na lezing van het bewuste artikel even overtuigd geraakt van het feit dat Lex informant/provokateur zou zijn geweest. Er zijn vragen gerezen; onder meer bij mensen van 't RAFKO, een linkse boekwinkel uit Groningen, die hun ongeloof op papier hebben gezet. Mensen van boekhandel Slagerzicht schreven een reaktie op de kritiek van het RAFKO, die we hierbij ook afdrukken.
We kunnen als redaktie wel uitsluitsel geven over het al dan niet waterdichte bewijs dat er zou zijn over Lex Hester. We hebben via een tussenpersoon vernomen dat de gegevens uit de bijlage kloppen. De bronnen die het bewijs hebben geleverd, mogen voor de veiligheid van die personen niet bekend worden gemaakt. We komen in het volgende nummer van NN terug op deze zaak. We gaan dan onder meer uitgebreider in op de problemen die ontstaan als je iemand er van verdenkt informant(e) te zijn, maar dat vervolgens zal moeten zien te bewijzen.
Eveneens op deze pagina's een reaktie vanuit Wageningen, afkomstig van M. Deze man reageert op het verhaal, dat de mensen van infokafee 't WRAK, infocentrum Wageningen en kollektief kafee De Overkant, middels publikatie in NN over hem de wereld in hebben gebracht. M. zegt gegronde redenen te hebben om R. als infiltrant te kunnen beschouwen, terwijl het stuk 'Jackpot gemist' het tegendeel suggereert. We nemen de brief van M. op in dit blad, omdat we van mening zijn dat wederhoor hier op z'n plaats is. We zitten als redaktie niet in de positie om uit te kunnen maken wat er al dan niet klopt aan de verhalen.
INGEZONDEN REAKTIE VAN DE MENSEN VAN HET RAFKO, EEN ANTI-FASCISME BOEKHANDEL UIT GRONINGEN.
Hallo mensen van NN,
Met dit artikel willen we graag ingaan op de bijlage van de vorige NN, waarin het gaat over de 'ontmaskering' van Lex als informant-provokateur en over het blad 't Info, al zou dat een projekt zijn van de Bijzondere Zaken Centrale (BZC). We hebben er grote moeite mee dat de stelligheid waarmee beweerd wordt dat Lex een informant is, volgens ons niet in overeenstemming is met de kwaliteit van de bewijsvoering.
Wat dit betreft vonden we de manier waarop de ontmaskering van Joop te werk gegaan is/beschreven is, stukken beter en het spijt ons dat er nu in het geval van Lex minder nauwkeurigheid betracht is. In elk geval in de beschrijving ervan. De aanwijzingen waarover in de bijlage geschreven wordt, zijn stuk voor stuk ook op andere manieren te verklaren. De eenduidigheid van werkelijk bewijs ontbreekt; er is (misschien mede daardoor) geen bekentenis door Lex afgelegd.
De vijf feiten op grond waarvan het onderzoek naar Lex is begonnen en op grond waarvan de schrijvers/sters stellen "het is ons nu wel duidelijk dat Lex geweerd moet worden, maar we willen eerst zekerheid hebben over de vraag of hij een gevaarlijke naïeveling dan wel een infiltrant is", vinden we dubieus.
Wat betreft dat hij gezien zou zijn tussen stillen tijdens een ontruiming en dat hij veel geld aan tijdschriften, boeken en brochures uitgeeft, willen we graag verwijzen naar het stuk 'De jackpot gemist en de BVD als lachende derde' van de mensen van 't WRAK in Wageningen, eveneens gepubliceerd in NN en Lekker Fris. Het feit dat iemand individueel verklaringen van het gewapend verzet vertaalt en verspreidt (als hij dat al individueel deed), is dat verdacht? Hoe weet je dat hij met niemand daarover diskussieerde?
Alleen het herhaaldelijk aanbieden van wapens/explosieven aan mensen uit de aktiebeweging vinden we inderdaad een bedenkelijk punt. We zouden daar graag meer over willen weten, onder meer ook wat Lex daarover te zeggen heeft (gehad). Wat betreft het vermoeden van de kraakgroep uit Wormer over Lex z'n betrokkenheid bij de huiszoeking in Krommenie en de 'bevestiging' van ex-PID chef Bos, lijkt het ons een slecht idee om vermoedens te laten bevestigen door ex-PID'ers die interviews geven.
Voor hetzelfde geld gebruikt de PID/BVD dergelijke interviews juist om hinten te geven. Het kan een bewuste poging van hun zijn om mensen binnen de beweging tegen elkaar uit te spelen. In de bijlage over Lex staat letterlijk, dat er v66r het bewuste artikel in de Nieuwe Revu geen bewijzen waren, maar dat wat er in de Revu staat "onze vermoedens heeft bevestigd, eindelijk hebben we beet en gaat de beerput verder open". Is het woord van een PID'er dan het enige bewijs?
Want wat daarna volgt, is een hele opsomming: Lex zou dan en dan geworven zijn, kontakten, runners, PID, CID, hoeveel geld hij hiervoor gekregen zou hebben, etc. Dit klinkt allemaal als heel wat, maar voor een werkelijke beoordeling van dit verhaal is het noodzakelijk om te weten hoe betrouwbaar de bron van die informatie is.
Als dit verhaal van Lex komt (toch nog een bekentenis) zou dat heel iets anders zijn dan dat het afkomstig is van bijvoorbeeld de PID/BVD, in een poging van hun kant om Lex en daarmee 't Info in diskrediet te brengen. De informatie staat of valt bij de betrouwbaarheid van de bron, maar omdat die niet in de bijlage van NN of elders genoemd wordt, worden we er niet wijzer van en kunnen we er alleen nutteloos over spekuleren.
Het risiko van informanten binnen de beweging is inherent aan het feit dat de beweging een open struktuur heeft. Dit betekent dat dit risiko alleen te vermijden valt door akties alleen te bespreken en uit te voeren met mensen die je echt goed kent en kunt vertrouwen. Alleen geef je daardoor inderdaad (tijdelijk) de openbaarheid op. Als we dit niet willen blijft het risiko bestaan.
Wat dan moet gebeuren, is dat we een solide manier zien te vinden om met mensen waar verdenking tegen is gerezen, om te gaan. We kunnen het ons niet permitteren dat er zich situaties gaan voordoen, waarin mensen hun onschuld maar moeten zien te bewijzen. Dat zou binnen de beweging een heksenjacht doen ontketenen, waarbij verdenking, beschuldiging en veroordeling hetzelfde zijn. Dan is de repressie die door de staat en het smerisapparaat wordt uitgeoefend kinderspel in vergelijking met de repressie die we onderling uitoefenen. Met inderdaad de BVD als lachende derde.
We stellen hier een aantal voorwaarden voor, waaraan ons inziens een onderzoek naar een verdacht persoon zou moeten voldoen. Als er serieus over iemand getwijfeld wordt, moet daar met anderen over gepraat worden, zonder de twijfels te bagatelliseren of op te blazen. Dan moet de stap genomen worden om onweerlegbaar bewijs te verzamelen, zoals bij Joop de Boer onlangs is gedaan. Door zo iemand te volgen, fotograferen, af te luisteren of door de sociale kontrole op te voeren.
Op het moment dat je echt genoeg bewijsmateriaal hebt, kun je door degene daarmee te konfronteren eventueel een bekentenis doen laten afdwingen. Onweerlegbaar bewijs en/of bekentenis moeten dan volledig gepubliceerd worden in eigen bladen op een akurate wijze. Eventueel kan daarna een strategische beslissing genomen worden door er mee naar de pers te stappen.
Het is niet onze bedoeling stuk om de schrijvers/sters van de bijlage over Lex in diskrediet te brengen. We kunnen niets zeggen over de schuld of onschuld van Lex. We kunnen niets zeggen over de kwaliteit van het onderzoek dat de mensen van de boekwinkels Fort van Sjakoo en Slagerzicht tegen Lex hebben ingesteld. Maar wat we wel zeggen, is dat de beschuldiging over Lex in de bijlage van NN en in een bron als Nieuwe Revu niet gestaafd wordt.
Op grond daarvan is het voor ons onmogelijk om ons in dit stadium aan te sluiten bij de kampagne om Lex en 't Info te weren. We kunnen er niet mee leven als er een kans bestaat dat we iemand ten onrechte hebben gedoodverfd als verrader. Daarom hopen we dat nu zo snel mogelijk bewijzen voor de beschuldiging op tafel komen. Of dat anders de kampagne wordt stopgezet en alles opnieuw wordt besproken.
Mensen van 't RAFKO
REAKTIE OP 'DE JACKPOT GEMIST'
In NN #73 stond een artikel met de naam 'De jackpot gemist'. Hierop een reaktie. De schrijvers van het stuk proberen de indruk te wekken dat men een objektief boven de partijen verheven groep is. Helaas. Zij zijn partij in deze trieste zaak en een zeer subjektieve. Zij zijn het die mensen bedreigen om een infiltrant/intrigant te beschermen.
Het is ruim 4 jaar geleden dat infiltrant, laten we hem R noemen, in Wageningen kwam wonen. Al snel is dan duidelijk dat er iets flink mis is. Na allerlei zaken, zoals zijn beschuldiging van BVD-praktijken van zijn hospita, het achtervolgen van mensen op verschillende manieren, etc., besluiten mijn huisgenoten en ik unaniem om R de toegang tot ons huis te ontzeggen. Dit is echter niet vanwege verdenkingen van BVD-aktiviteiten, maar vanwege zijn absolute (politieke) onbetrouwbaarheid.
In de loop der jaren probeert R verscheidene malen toch ons huis binnen te komen. In jan. '90 probeert hij dit opnieuw, maar wordt door mij tegen gehouden. Later op die dag wordt hij, onder protest van de andere huisgenoten, toch binnen gehaald door een ruziezoekende huisgenoot. Tegenover mijn verbaal geweld gebruikt de huisgenoot fysiek geweld. Ter bescherming van ons privéleven is besloten om R met geweld te konfronteren bij hernieuwde pogingen om ons huis binnen te komen.
Enkele dagen later komt een keurkommando van het WRAK langs (nomen est omen). Eerst willen de drie alleen mij intimideren, echter enkele huisgenotes blijven aanwezig. Volgens hen moeten wij verantwoording aan hun afleggen. Daarna worden we met geweld bedreigd als we ons privéleven willen beschermen. Om mijn woede te stillen ben ik over dit gebeuren met allerlei mensen gaan praten. Hierdoor stuit ik op nieuwe gegevens, waaruit blijkt dat R zo dom nog niet is. Na enig additief onderzoeken rijp beraad besluiten we om toch 't WRAK van onze overduidelijke konklusies op de hoogte te brengen.
Het bleek achteraf onze enigste misstap te zijn geweest. Vanwege de vijandige houding van het WRAK besluiten we tijdens het gesprek het grootste en belangrijkste gedeelte van onze info achter te houden. Hier telt mee het uitlekken van info naar R en de BVD en het beschermen van onze bronnen tegen mogelijk terreur van 't WRAK. Dit laatste is goed gelukt, 't WRAK lichtte R in. Beide partijen lichtten op hun beurt vrienden in (laster? hetze?). Wij deden dit eveneens, vanwege zelfbescherming.
Ondertussen hebben we dan een voordeel; 't WRAK kan achteraf niet zeggen dat we ze niet ingelicht hebben over onze konklusies. Voor mij was de zaak toen afgedaan (april '90). Onder vijandige houding, bedreiging of chantage geef ik geen enkele informatie. Sowieso heb ik geen behoefte detailinfo bij de BVD te doen belanden. Bovendien ben ik er van overtuigd dat iedere serieuze groep met mensenkennis snel genoeg R's (politieke) onbetrouwbaarheid inziet. Dat intrigant/informant R weer problemen veroorzaakt, verbaast mij niet.
Alleen had ik niet verwacht dat 't WRAK mij er weer bij zou betrekken. Ik heb immers al tijden niets meer met ze te maken. Maar toch, mijn vrienden en zelfs mijn moeder moeten lastig gevallen worden. In een jongerencentrum worden de meest kinderachtige teksten over mij op de muren geschreven. Waarom kafee De Overkant zich opeens drukker maakt over ons in plaats over een aldaar optredend bandje, die een week er voor bij Rost van Tonningen had gespeeld, is mij een raadsel.
Vroeger kon ik echter goed met de WRAKkers overweg en ik hoop dat ze in de toekomst hun zaken weer normaal op een rijtje kunnen krijgen. Tot die tijd vraag ik hen voor de laatste keer om a.j.b. m'n familie, vrienden en mijzelf niet meer met hun problemen lastig te vallen. Ik val immers ook niemand lastig en mijn hulp vragen ter bescherming van R is echt te veel gevraagd.
Gegroet, M.
P.S.: Als 't WRAK R werkelijk wil beschermen, moet ze ook niet over hem publiceren.